81 postime3491 shikime7 dhjetor 2020 në 03:09 e pasdites
..... ......@InkuizitoriMoth
E njeh ti vetminë?
Po, atë të poetëve dhe impotentëve.
Vetminë?
Cilën vetmi?
Por a e di se nuk je kurrë vetëm?
Dhe që ngado mbajmë ngarkuar
peshën e të kaluarës sonë edhe së ardhmes tonë?
Të gjithë ata që kemi vrarë janë gjithnjë me ne.
Dhe të ishin vetëm ata, ku ta gjenim.
Se janë edhe ata që kemi dashur,
ata që kemi dashur dhe që na kanë dashur.
Keqardhja,
dëshira,
hidhërimi dhe ëndja,
kurvat dhe klika e perëndive!
Vetmia kumbon nga dhëmbë që kërcëllijnë,
potere, ankime të përhumbura …
Sikur të mundja të shijoja vetminë e vërtetë,
jo këtë vetmi time të molepsur nga fantazmat,
por atë të vërtetën,
të bërë me heshtjen dhe
dridhjen e pemëve.
(Albert Camus, Caligula)
Poezia e mësipërme në origjinal është prozë, por këtu e paraqes në formë vargu poetik me qëllim që të kapet tamam ritmi i brëndëshëm i tekstit, i cili është një diskurs (ose i dor muhabet) i perandorit romak Kaligula në veprën teatrale Kaligula të Kamysë. Kur domethënia e një teksti koinçidon me ritmin e brendëshëm të tij, atëherë u kry bacë.
Teksti në origjinal është ky:
La solitude! Tu la connais, toi, la solitude? Celle des poètes et des impuissants. La solitude? Mais laquelle? Ah! tu ne sais pas que seul, on ne l’est jamais! Et que partout le même poids d’avenir et de passé nous accompagne! Les êtres qu’on a tués sont avec nous. Et pour ceux-là, ce serait encore facile. Mais ceux qu’on a aimés, ceux qu’on n’a pas aimés et qui vous ont aimé, les regrets, le désir, l’amertume et la douceur, les putains et la clique des dieux. (Il le lâche et recule vers sa place.) Seul! Ah, si du moins, au lieu de cette solitude empoisonnée de présences qui est la mienne, je pouvais goûter la vraie, le silence et le tremblement d’un arbre! Acte II, scène XIV
Alba2265@Alba2265
Anglishtja ka dy fjale per te pershkruar vetmine .solitude dhe loneliness.ne shqip perkthehen me te njejten fjale por ne anglisht kane ngjyrime te ndryshme.
Bolleku gjuhesor anglo-sakson ne kete rast deshmon se ata jane me te vetmuar se shqiptaret. Megjithse shqiptaret kane importuar edhe vetmine letrare te signora Bertinit.
..... ......@InkuizitoriMoth
qyqar ne shqip nuk eshte keq. I vetem si qyqe, zogu i vetem pa bashkeshort qe ben ku-ku ne filmat horror. Kete term do ta kishte zili edhe Egdar Poe. Edhe Hiçkoku, ose Kaptin Hiçi.
fjala loneliness e pershkruan vetmine si akt te padeshiruar , si nje dicka per gjynah .solitude pershkruan vetmine si akt zgjedhje si psh filozofet qe iu pelqen te mejtojne me vete ta pashqetesuar nga shoqeria .
amerikont jan kadosha t’mdhenj, edhe hajdute, vjedhin me te dyja duret - si puna ime -, vjedhin edhe vetmine katolike latine te signores Solitud qe e kane burgosur ne sallon mondan, edhe vetmine filozofike gjermane te Lonenit te zgjedhur me deshire ne Pyllin e Zi Shvarcwald te Hajdarages. Per me teper edhe i ngaterrojne funksionet kadoshat, qe te mos kuptohet vjedhja.
Vijme tek perkthimi i "100 vjet vetmi " qe ne origjinal eshte “100 years of solitude”.Karakteret nuk jane njerez te vetmuar qyqare, njeri pa njeri ne kuptimin qe fjala shqipe vetmi sugjeron por njerez qe jane te mbyllur e jetojne ne boten qe ekziston ne mendjen e tyre pavaresisht se jane ne mes te njerezve te tjere e te deshiruar nga ata.
..... ......@InkuizitoriMoth
tani me duhet te them se del jasht kopetencave te mia te tregoj etimologjine e fjaleve (nuk jam zanatali linguist), dhe eshte jasht deshires sime te tregoj seriozisht se kush jane me burra te mire, albanezet apo anglosaksonet.
Por di mire pa qene zanatali, duke qene vetem albanez, se nuk eshte e thene qe sasia e mjeteve qe ke ne dore per perdorim (ne rastin tone te pasurise se gjuhes, sasine e termave) eshte garanci per nje veper te arrire; biles ndonjehere mungesa e mjeteve, dmth pengesa, mund te jete providenciale. Varferia e mjeteve te detyron te shprehesh me fuqishem dhe ne menyre novatore. Konkretisht filmi pa ze kishte nje fuqi imazhi te pakrahasueshem me filmin pa ze, pikerisht sepse mungonte zeri te gjithe energjite derdheshin tek imazhi.
Akoma me konkretisht, meqe jemi tek vetmia: perse ka pas njerez fetare ose krijues artistike qe ne jeten e tyre kane zgjedhur vetmine albaneze? (jo vetmine, solituden e sinjores )
..... ......@InkuizitoriMoth
thene me shkurt dhe me lidhur me muhabetin: ka me teper vlere zoterimi i nje gjuhe, qofte kjo me pak terma e fjale te pa latuara. Zoterimi total i mjeteve te ben te lire te krijosh.
..... ......@InkuizitoriMoth
ose akoma me shkurt pyetja:
pse ka njerez qe me deshiren e tyre ka zgjedhur te quhen fuksa dhe hajdute, pa qene te tille?
Arban@Arban
Ne origjinal thote eksperti/ja, a thu ai e ka shkruar ne anglisht. Eshte 100 años de soledad o ekspert/e e çdo gjeje, eshte perkthyer nga spanjishtja ne shqipe, dhe “soledad” e spanjishtes eshte tamam si “vetmi” e shqipes, anglishtja nuk hyn fare.
Me kujton ate te zotin e Blogut tjeter, qe i “kerkonte llogari” shqipes pse nuk kishte tre fjale per “semundjen” sic kishte edhe anglishtja, dhe merrej me tjerrje leshi, jo illness eshte kjo, jo disease eshte ajo.
Dhe ne fund,eksperti/ja kujton se shqipja eshte aq sa di ai/jo. Ka te pakten nja tre sinonime per vetmine.
..... ......@InkuizitoriMoth
gjuha anglosaksone ka kete merite, qe duke qene prodhim i dy gjuheve me struktura formale te forta, gjermanishtes dhe frengjishtes, qe jane perplasur si dy desher ne trung mbi vije te ujit, kane dhene nje produkt fluid te lire, qe i perdor te dyja sipas rastit: shpirtin latin te rafinuar te frengjishtes, qe vlen per intelektualizma te rafinuara horror tip Edgar Poe, dhe shpirtin barbar gjermon qe vlen per idjotsira kriminale tip Bukowski. Pra anglishtja i ka dy bolet e Marlonit mren (me te dyjat kuptimet e termit barbar albanez “mren” ). Nuk eshte rastesi qe anglishtja duke qene produkt fluid, dmth i lire pa shume struktura gramatikore e te tjera temenara, eshte mjeti shprehes qe ka sherbyer per trasportimin e lirise amerikane ne te gjithe planetin. Nga kjo pikpamje anglishtja ishte nje mjet providencial. Them “ishte”, se ishte ne kohen kur i bente karshillek rusishtes qe kishte nje strukture gramatikore te karrocuar si tanket e Stalinit, sepse ne bashkekohesi, sidomos ne epoken e Koronavirusit, ka dale sheshit qe nuk na beri zengjin edhe anglishtja. Gje qe loqet antikomuniste te Blogut Tjeter, akoma nuk e kane kuptuar, se nuk i leverdis ta kuptojne, ashtu si nuk u leverdiste dikur baballareve te tyre per sovjetishten. Jane duke prit qe kavajsit te revoltohen ne stadjum qe te thone se ne kemi qene qe prej kohesh qe s’mbahet mend kunder shfrytezimit nga kapitali amerikan globalist.
Na e bere te ditur se je gjalle e analfabet funksional si gjithmone . Soledad , Spanish for “solitude”, often refers to María de la Soledad (Our Lady of Solitude), a variant name of Mary the mother of Jesus in Roman Catholic tradition Loneliness is characterized by a subjective negative feeling. We can be surrounded by others but still feel lonely . On the other hand, solitude is a state of being away from society
Solitude Vs. Loneliness
Let’s start with the basics and go to the Merriam-Webster Dictionary definitions of loneliness and solitude:
Loneliness: 1) Being without company, 2) Sad from being alone, 3) Producing a feeling of bleakness or desolation
Solitude: The quality or state of being alone or remote from society. For example:
She wished to work on her novel in solitude.
He enjoyed the peace and solitude of the woods.
Solitude does not have the same negative connotations that are attached to loneliness.
Loneliness is characterized by a subjective negative feeling. We can be surrounded by others but still feel lonely. On the other hand, solitude is a state of being away from society.
Eshte e drejte kjo qe thua, dhe qe e kam thene dikur, domethene anglishtes (gjuhe gjermanike me ndikim te forte nga latinishtja ose frengjishtja sic thua ti, ne fjalor), i kane hyre fjalet sa andej-kendej dhe duhet t’u gjeje vendin, t’i specializoje, qe te mos behet mish-mash (prandaj edhe ka bere specializimin mes fjales “autoktone” loneliness dhe asaj latine solitude) . Problemi eshte kur i shohin gjuhet e tjera me syrin e angishtes dhe qurraviten.
Une doja te te kurseja, megjithese te vjen perkedheli kur te therresin gomar/ice, te thirra ekspert/e, po copa e mishit nuk do. Per nder, gje me te trashe nen kete diell nuk ka. Cfare i them, e cfare thotë idiot/ja planetare. Po lexo e karagdhe edhe nje here se cfare kam shkruar.
Al poeta le encantaba vivir en la soledad de la montaña.The poet loved living in the solitude of the mountains.
..... ......@InkuizitoriMoth
ne fak rasti po me duket mjaft interesant, eshte nga ata raste qe me vjen keq qe nuk jam me zanat linguist. Ja çfar gjeta he per he, se po kerkoj perseri:
La solitudine è una condizione e un sentimento umano nei quali l’individuo si isola per scelta propria (se di indole solitaria), per vicende personali e accidentali di vita, o perché isolato o ostracizzato dagli altri esseri umani, generando un rapporto (non sempre) privilegiato con se stesso. Animale sociale per definizione, l’uomo anche in condizione di solitudine è coinvolto sempre in un intimo dialogo con gli altri. Quindi, più che alla socialità la solitudine si oppone alla socievolezza. Talvolta è il prodotto della timidezza e/o dell’apatia, talaltra di una scelta consapevole.In lingua inglese il concetto viene espresso con due differenti vocaboli, solitude e loneliness, che si riferiscono rispettivamente al piacere e al dolore provati in condizioni di esclusione.
nuk u nda, qe nuk na u nda Marloni me dy bolet e tij eros-thanatos
O idiot prehistoric me kete ti bie ne kundershtim edhe me veten ne komentin tend te meparshem .Eshte perdorur termi soledad apo solitude ndermjet te tjerash si alegory per elitat latino amerikane te shkeputura nga realiteti e ne dashuri vetem me veten e jo ne kuptimin e loneliness si gjyhnafqare te braktisur nga shoqeria.Termi shqip vetmi ka me teper kanotacion nga kuptimi I dyte .
..... ......@InkuizitoriMoth
shikoni se situaten e pershktruan wiki ne anglisht per te dy termat per bukuri. Une u ngaterrova kot neper fjalore etimologjike, por tek wiki shpjegohet shum thjeshte kuptimi i dy termave bipolare.
O gomar/e (apo të pëlqen gomaricë), ku e ke kundershtinë o idiot/e kozmik/e, që lexon me të shpejtë ndonjë gjë aty dhe e sjell pa lidhje fare. O gdhëja më e madhe në histori që nga koha e australopitekut, që të ta përsëris edhe një herë, po të thithi ai truri shesh, thua "Vijme tek perkthimi i “100 vjet vetmi " qe ne origjinal eshte “100 years of solitude”” O kryedebil/e, nuk është origjinali në anglishte, është në spanjishte ne rast se nuk e di, o kryecopë mishi (rrezik ti nuk e di as kush e ka shkruar) dhe në shqipe është përkthyer saktë të thashë, sepse “soledad” përkon plotësisht me “vetmi”. Kështu që o gomar/icë (se të pëlqen), ose lëre mënjanë shqipe, dhe mundohu si ekspert/e që je, të diskutosh a është përkthyer saktë në anglishte nga spanjishtja, ose merru me krahasimin e “vetmi” me soledad të spanjishtes, si gomar/ica (me fal, ekspert/ja) me e madhe që ka njohur historia qe je.
Po kudo shpjegohet qarte, po te ngarreroi idiot/ja. Diskutimi eshte ne anglishte “soledad” e spanjishtes duhet perkthyer “solitude” apo “lonileness”, madje edhe ketu nuk ka shume diskutim, sepse sic e vuri ne dukje edhe gomar/ica, eshte ideja per nje fshat te izoluar, te shkeputur nga bota, prandaj solitude eshte fjala e duhur.
sidoqofte mu nuk me intereson si eshte perkthyer titulli i librit te atij qoftes, por me beri shume pershtypje, fakt i vene re here pas here qe gjuha permban ne vete literalisht te verteten. Dmth qe kan ngel disa rrëzëllime të së vërtetës ne mes te rrenojve te kulles Babelit. Ka shprese edhe ngambrapa Babelit.
..... ......@InkuizitoriMoth
Alone/lonely
La prima una circostanza sociale, di solito temporanea, la seconda una condizione psicologica. Questa biforcazione nella lingua inglese riflette un stadio evolutivo (raggiunto ai tempi di Shakespeare) in cui gli uomini, animali sociali, hanno capito che le due non sempre coincidono. La stessa cosa di quando si realizza che ci si può sentire da soli (lonely) anche in gruppo, o addirittura in una relazione. E allora è più sano essere soli (alone) per un po’. L’etimologia lo spiega meglio: all in one.
prap dy bolet e Marlonit qe ne kohe te Shkespirit
..... ......@InkuizitoriMoth
La loneliness, precisa tuttavia la filosofa in un passaggio molto significativo della sua argomentazione, non è la solitude. Nella loneliness, infatti, «io sono effettivamente uno, abbandonato da tutti [deserted by all others]», mentre nella solitude io sono «con me stesso e perciò due-in-uno [two-in-one]». Nella solitude io mantengo un «dialogo pensante [thinking dialogue]» con me stesso nel quale non perdo mai di vista i miei simili e il mondo, che rimangono sempre presenti nell’io con il quale conduco il dialogo.
dmth filosofa thote se ka me keq se t’i bish me dore
..... ......@InkuizitoriMoth
u lodha e u bona telef tu lexu per llojet e ndryshme te vetmise anglosaksone se Kaligules, por me ne fund shkrepi revelata iluminuese per te gjet formulen:
Pa lidhje me ate qe te intereson mbase, po tani po shoh me ne fund edhe shqipja qenka me e pasur se italishtja dhe u afrohet boleve te anglishtes e te Shekspirit, sepse nese italishtja perdor te njejten fjale, soli, per alone/lonely, shqipja perdor dy te pakten, i vetëm/i vetmuar. Prandaj ajo thenia qe perdoret rendom ne anglishte, “alone but not lonely”, ne shqipe fare mire mund te thuhet, “i vetem, por jo i vetmuar”. Megjithese i vetem i ka te dy kuptimet, prandaj edhe te te qenit “tek pulle”, eshte te te ndjerit i vetmuar".
..... ......@InkuizitoriMoth
e varfer eshte italishtja, por ndigjo kte italionin e modh qe i kno sinjora Bertinit duke e quajtur Signora Solitudine
un jam shum kurioz se si do jete kjo situate ne gjuhet orientale, por nga ana tjeter jam shum i lodhur biri im, ndjehem shum i vetmuar ne kete humbetire albaneze di merda, ndihem shum lonely.
Bej gajret, nuk di si eshte situata ne gjuhet orientale, po di qe ne filozofite orientale thone qe asgje nuk zgjat perjete, keshtu qe edhe ti do te jesh perseri trim i mire me shoke shume dhe nuk do te jesh as alone, dhe as lonely, me gjithe solitudinen e sinjora Bertinit.
shpresa fundit ka mbet delta pa dhom qe ta jape ndonje informacinon si i derguar special ne vendin e humbetires sufllaqe per lonely te arabishtes se jevgjeve siriane dhe iraniane nel paese di merda
..... ......@InkuizitoriMoth
loneliness protestant + solitude katolik = lockdown evropianoplanetar
O debil ne fuqi eksponenciale me tru me te vogel nga majmunet e paleolititi te hershem si mendon ti pse eshte perdorur termi solitude e jo loneliness ne perkthimin anglisht sidomos pasi ke kenduar librin e ke njohur karakteret .ne shqip keto dy terma perkthehen me fjalen vetmi e cila perdoret per loneliness e jo per solitude e cila eshte pak a shume shkeputje,izolim ,mbyllje ne vetvete.Truri jot eshte aq idiot sa di vetem te beje copy and paste artikujt e mero bazes tek Tema .
alba, ju po deshet vazhdoni, nuk eshte ndonje problem per mu si autor i temes. Por te pakten duhet te dini qe shkaku pse ziheni, e jo veten nè kete rast, nuk eshte vetmia e Markezit, por fakti qe keni vizion ndryshe per vetmine shqiptare. Nderhyrja jote lidhur me varferine e gjuhes shqipe ne kete rast, pavarsisht nga motivacioni qe ti mendon se ke, Arbani e percepton si denigrim i gjuhes amtare, pra atdheut. Kjo eshte pak a shume çfar mbulon si cipë muhabeti juaj anglosakson per solitude dhe loniless. Brumi poshte cipes linguiste, eshte konflikti politik i peshqeve ne pergjithsi, e me tej se Peshku. Por berthama e ketij konflikti nuk eshte politik, duhet me u fut ne psikologjine e thellesise per te kuptu ndonje gje. Dhe nese mund te kuptohet gje, se une e kam mendjen top se ku ka konflikt, nuk ka çfar kupton; eshte vetem pune qefi, boj qef se per te vdek ke. Veshja!
..... ......@InkuizitoriMoth
shif, shif si e ka perkthy pisi, loneliness. Po pse mer hajvon, mer trap, nuk e ke perkthy solitude si e ka origjinali, apo meqe je vetem si qyq llonlines pa njeri afer qe rri gjithe diten e lume tu lexu libra:
Loneliness! What do you know of it? Only the loneliness of poets and weaklings. You prate of loneliness, but you don’t realize that one is never alone. Always we are attended by the same load of the future and the past. Those we have killed are always with us. But they are no great trouble. It’s those we have loved, those who loved us and whom we did not love; regrets, desires, bitterness and sweetness, whores and gods, the gang celestial! Always, always with us!
Albert Camus, Caligula
Se pari ishte muhabet mes nesh perpara se dangalla te nderhynte e ta ndynte temen.Ishte thjesht diskurs linguistic .Konkretisht Jose Bundia i cili mbyllej ne budrum duke bere eksperimente alchemie per te krhyer ne ar metalet e tjera apo studime te tjera nuk ishte i vetmuar ne kuptimin lonely por ne kuptimin solitary .Nashi shqipja ka vetem nje fjale per kete qe perceptohet si lonely .Kaq ishte e gjitha nuk besoj se ishte shkas qe nje idiot ne prag te pensionit ta kthej ne sherr personal .
muhabeti ne Peshk eshte gjithnje ne vazhdim, çfardo te flitet e me kedo te flitet, llogaria eshte e hapur prej kohesh me miq e armiq. Perseris, ti vertet mu drejtove mu per varferine e vetmise shqipe, por ju drejtove potencialisht edhe Naim Frasherit dhe Faik Konices.
Subjekti ishte per kete fjale por ne blogun tjeter i cili frekuentohet nga njerez qe merren me perkthime eshte shprehur veshtiresia qe hasin ne perkthime te cdo lloji per te gjetur ekuivalentin e sakte ne shqip.
problemi i perkthimit eshte me i thelle se teknik. Ne Blogun Tjeter ka vetem tekniciene pa takat te shkojne pertej zanatit dhe teknikes, pra nuk perben shembull ne kete rast diskutimi, te pakten nga ana ime, qe po rremih ne psikologji te thellesise dhe providences se lartesise.
Pare ne thellesi te problemit te perkthimit, dmth pertej zanatit teknik linguistik, per shembull edhe muhabeti midis nesh eshte problem perkthimi, une has ne veshtirsi me te medha se te teknicieneve te Blogut Tjeter te perkthej per ty (dhe per te tjere tekniciene) ekuivalentin e sakte shqip te se vertetes te perkthyer ne falsitet mbas rrezimit te Kulles se Babilonit.
Problemi i të Vërtetës është problem përkthimi, know how problem.
Te lodhen shume nofullat poshte ures me duket, qe ke filluar te merresh me veprimtari “intelektuale”, me “diskurs linguistic”, megjithese u bene cope robt duke te thene mos u merr me keto pune, se jane te thella per ty, vazhdo aty poshte ures, po ule intensitetin, se nuk ke moshe. Megjithate, tani qe u ngjite siper ures, dhe e more vesh qe origjinali nuk eshte ne anglishte (ve bast qe ne rastin me te mire ke kujtuar se eshte veper e Heminguejit, ne me te keqin se te gjithe shrimtaret shkruajne ne anglishte, ashtu sic te dalin ty titujt ne Google", mund te vazhdojme diskutimin tani mes shqipes dhe anglishtes, megjithese nuk hynte fare ne kete per te cilen po flisnim. Po me pare duhet te me thuash a e dallimin midis “termit” dhe “fjalës”. Rri edhe ca siper ures, se dashnorët presin, dhe kërko ne “Google” për ta mësuar.
Alba2265@Alba2265
Arban idioti ngjitet si muti pas kepuce ne cdo teme duke llomotitur pa e ditur as vete se c’thote mjaft te na kujtoje de eshte gjalle e still budalla .nejse kjo eshte hera e fundit qe i jap xhevap ketij idioti.
..... ......@InkuizitoriMoth
ne fakt idioti i vertete ketu jam vetem une, ju te tjeret jeni inteligjente:
the word idiot is etymologically derived from the Attic Greek word ἰδιώτης (idiṓtēs), which literally means “a private person", or “a person who does not take part in the affairs of the polis”. It is derived from the word ἴδιος (ídios), meaning “of one’s own”, which is also the root of our English word idiosyncratic. The word ἰδιώτης originally had no bearing whatsoever on how intelligent the person it was being used to refer to was. It merely indicated that the person did not take part in public affairs.
Alba, meqe ra llafi tek idiotsia e melejezyshes, a je bere për marë te lexosh librin e trilogjise me novela te Tomas Man?
Te kam pyetur edhe nje here tjeter, por nuk mora hiç pergjigje. Une per ty shkrova tre shkrime nje pas nje, meqe me kerkove se çfar libri t’ju keshilloj peshqeve.
bej shaka, lene fare, perderisa nuk e ke lexu deri tash, nuk ke pse e lexon. Me mire bej nje ngjitje ne mal, nese ke ndonje mal aty rrotull. Eshte me poetike se të rrish si hu gardhi para nje garumlli karte me germa. Nuk ben mire per shendetin, si trupor, ashtu dhe shpirteror.
Si je me nofullat sot? Ma degjove keshillen, po kalon me shume kohe siper ures me duket. Do merziten ca dashnorët, po boll u ke shërbyer.
Arban@Arban
Kujdes i Motho, se Alba me zamete dhe e ftohur ngambrapa dashka te beje muhabet tek per tek me ty, në solitudine. Tani qe e ka pakesuar punën me dashnorët poshtë urës,do kërkojë fronte të reja sipër urës.
Idioti jam une qe i nderpreva diskursin linguistic Albes me zamete e te ftohur ngambrapa, mbi perkthimin e origjinalit 100 years of solitude. Po meqe jemi te idioti dhe etimologjia nga greqishtja, m’u kujtua ajo historia e Filip Cakulit, qe kur erdhi Micotaqisi ne Shqiperi, e moren perkthyes. Idhiotis ne greqisht,tha, i thone individit, privatit, po kur Micotaqi tha “Duhen mbeshtetur privatet”, Cakuli e perktheu “Duhet mbeshtetur idiotet”. Duket ia kane degjuar fjalen Micotaqisit sipas perkthimit te Cakulit, se per 30 vjet ne ate vend jane mbeshtetur Albat me zamete e te ftohura ngamrapa te cdo lloji.
O Arban debil I neandertalit.Pse ne perkthmin anglisht perdoret termi solitude ne vend te loneliness ?Anglishtja ka dy ngjyrime te ndryshme ndersa shqipja ka vetem nje fjale qe nenkupton variantin anglisht te loneliness.Kaq i trashe je o derezi sa te mos kuptosh perse behet fjale ?A nuk e kupton se po benesh gazi i botes ?
Po sikur do ta lije këtë muhabet? Apo e ke nda mendjen seriozisht të merresh me diskurs linguitic. A t’i marrtë muti shalët me keq se ç’t’i ka marrë, kur u bëre edhe ti merresh me gjuhesi. Megjithate, meqe hoqe dore nga “origjinali” dhe kalove te “perkthimi”, po mire o pyke, qe injoranca jote eshte bere mitike ne hapesiren kibernetike, kur e thua nje gje, nuk hap ndonje fjalor te shqipes të verifikosh, se mirë si copa e mishit me dy qe je, aq di nga shqipja. Kush tha qe “vetmi” ka vetem “ngjyrimin” e loneliness (detyrë per sot, meqë je ngjitur sipër urës, ke të kërkosh ç’do të thotë “ngjyrim”, meqë ma prishe qejfin me “termin”, nuk e google-ove). Lexo o kryegdhe: vetmi: të qenët vetëm a i vetmuar. Si shpjegohet vetëm, meqë me trashësinë tënde legjendare, as këtë nuk e di: pa familje a të afërm; pa njeri pranë; , në vetmi; vetë: banoj vetëm. Pra, siç e thashë, tek pullë, pa njeri. Kur në shqip thua “jetoj në vetmi”, nuk do të thotë vetëm me ndjenjën e vetmisë, por edhe vetë, pa njeri, alone. Lexo edhe fjalorët dygjuhësh o gomar/icë (e di që gudulisesh kur ta them këtë). Kudo si solitude, edhe lonileness perkthehen me vetmi, Te ta shpjegoj edhe një herë o gjëja më e trashë që mund të bëhet, shqipja, në vija të trasha, po jo më të trasha se truri aty, ashtu si edhe në gjuhët neolatine në përgjithësi, atë realitet që anglishtja e ndan (mësoje këtë term të diskurit linguistic, meqë je vënë rëndshë, “ndarje” ose “prerje realiteti”) me dy fjale, shqipja pra, ose gjuhët kryesore neolatine, e ndajnë me vetëm një: soledad,solitudine, solitude (frengjisht), prandaj ne cdo fjalor qe te shohesh, te gjitha keto fjalë përkthehen edhe loneliness, edhe solitude, o mushkë (se e kam me për shtat të të them kështu). Sepse ai/ajo që është vetëm ndihet në përgjithësi i/ vetmuar, prandaj edhe këto gjuhë përdorin një fjalë për dy “ngjyrimet” e anglishtes (mos ma harrosh të kërkosh shpejt e shpejt çdo të thotë ngjyrim kur të të shplodhen nofullat).
O debil I neandertalit (megjithese neandertalasit jane me te mencem nga ty)lexo me poshte se jane dy gjera te ndryshme sidomos po te kendosh librin ka kuptimin e te qendruarit larg nga shoqeria e jo i braktisur prej saj si e ka kuptimin fjala shqipe .
Loneliness is characterized by a subjective negative feeling. We can be surrounded by others but still feel lonely . On the other hand, solitude is a state of being away from society
te dhembin nofullat qe nuk ke fjetur. O gomar/ice, po kush po thote nuk jane “gjera te ndryshme”, o gjeja me e trashe qe nga kohet kur nuk mbahen mend.
O Arban, perveç inotit pa kuptim qe ke me Alben, nuk kuptoj nese ti e mban anglishten per superiore ndaj gjuheve te tjera ne diskutim, apo jo? Anglishtja nuk e ndan vetmin, e deshmon si te ndare me vlere pozitive dhe negative, dhe kjo eshte merite pa diskutim.
Une nuk bëra asnjë vlerësim, superiore apo jo, madje as nuk u nisa nga anglishtja, mos më bëj edhe ti ta përsëris se u lodha me atë gjënë e trashë, inati me të cilën të duket i pakuptimtë. Unë thashë vetëm që në përkthmin e titullit “100 vjet vetmi” anglishtja nuk hyn fare, hyn po aq sa 3000 a 6000 gjuhet e tjera. Eshte njesoj si te thote dikush per titullin “Dëborat e Kilimanxharos”: “Po prit, çfarë dëborash, se eskimezët kanë nja 20 fjalë për borën”. Po meqë kryeidioti/ja (ore se nuk te kam pyetur, si mendon se e kam fiksim, Alba me zamete dhe e ftohur ngambrapa) e çoi muhabetin “origjinal” aty ku e çoi, thashë atë që thashë, që aty ku anglishtja përdor dy fjalë, shqipja, spanjishtja, italishtja, frëngjishtja përdorin vetëm një. Ja kaq.
sqarojme punen e anglishtes, pastaj te Albes. Po ta kerkoj une, jo Alba, si mendon, a eshte superioritet qe anglishtja deshmon me 2 fjale se vetmite jane te ndara, ndersa te tjerat e thone te njejten gje me shume fjale, duke perfshi edhe Alben ne mes muhabetit ?
Edhe unë ta dhashë deri diku pergjigjen, thjesht mund të flas mbi faktin, por nuk e di mbi ç’bazë ta bëj vlerësimin. Ka një lapsus në atë që thua besoj, që anglishtja nuk e ndan vetminë, se po flasim pikërisht për të kundërtën, që e ndan. Megjithatë, e përmenda deri diku që kjo ndarje mund të ketë ardhur nga halli, jo nga ndonjë “meritë” a “virtyt” i anglishtes. Meqenëse të intereson besoj, edhe shqipja ka “vetmi” të tjera, “pozitive”, për shembull, ka fjalën “oshënari”.
lene çfar po flasim, se nuk po dime se çfar po flasim. Lere edhe anglishten dhe albanezçen se na ngaterrojne kembet, dhe zbulojme esencialen, pastaj shofim me pas tulin e cipen e muhabetit.
Vetmia eshte nje e vetme, apo jane dy lloje vetmish?
Do të të zhgënjej me përgjigjen, e di, po për mua si shqiptar është një, se kështu ma përcakton a kushtëzon gjuha që flas, hipoteza Sepir-Uorf. Nuk dal dot përtej gjuhës.
e mora vesh, e kuptova, jo nga kjo pergjigje qe rikonfirmon nje gje qe e dija perj kohesh, por ti pa dashur, bile duke mos dashur, i je pergjigjur pyetjes.
kte sepir-uorfin amerikon nuk e njof, njof Witgenshtejn Ngambrapen qe ka thene sakte kete qe the, por per gjuhet ne pergjithsi, qe nuk ka kuptim pertej gjuhes. Nuk me shkonte kurre ne mend qe te nacionalizohej edhe ngambrapja.
Ndersa une me te thene te drejten, nuk ta kuptoj kete entuziazmin djaloshar, bravo anglishte qe e thyn vetmin m’dysh, domethene qe e ndan ne dysh. Kot te te pyes, se ti nuk te lejoj as “zgjerim” me paralelizma, me analogji, me supozime, por le te bejme lojen me kungulleshka, po pse dy e jo shtate. Po sikur te marresh vesh qe ndonje gjuhe e ndan vetmine me tresh a me pesç, pra ka pese “lloje vetmish”, do t’i japesh ndonje merite asaj gjuhes, apo ke rene ne sevda me anglishten? Ah moj Albe me zamete dhe e ftohur ngambrapa cna bere, prit kur te dashurohet edhe i nderuari Pjer pas gjuhes barbare.
Nuk eshte nje, jane dy, si vetmia angleze, dhe kane thene pak a shume “gjuhesisht” te njejten gje ngambrapa qe ka thene Vitgenshtajni filozofikisht, qe gjuha kushtezon menyren si e shohim boten.
kurse une e kuptoj edhe pa te thene te verteten pse ti ben supozime te kota, nderkohe qe kam vite te tera qe shkruaj per dyfishesine yin dhe jang ose subjekt dhe objekt te botes, nga struktura e hapsires vale-thermije dhe struktura e qenesise kohe-hapsire, e deri tek struktura e qenies Zot dhe njeri. Pra pa perjashtim çdo gje qe ekziston eshte dyfish, eshte Dy qe synon te behet Nje, dhe gjuha nuk ka pse te jete jasht ketij rregulli, sepse i don bytha shqipes te kete vetem nje vetmi. Nuk do ti ta pranosh kete te vertete, ashtu qofte, nuk ben per ty, hajt shnet!, por te pakten konsidero qe un perbuz te luaj kungulleshkash per keto gjera. Edhe kur tallem, nuk dal pertej gjuhes time te dashur sa e mire sa e dlire yin dhe yang, prandaj permend gjithnje dy bolet e Marlonit dhe dy felet e Merlin Monrose dhe Witgejshtejnit, Foucault, Barthes, Derrida. Dhe jo pa qellim, biles kur tallem un them gjerat me serioze, sigurisht per ke kupton, ose me sakte per ke don te kuptoje.
Ne rregull, e kuptova, veçse jo për do te kuptoje, po sinqerisht për kë mund të kuptojë, se jo gjithmonë dëshira mjafton. Po ç’ti bësh, ja që kështu i do bytha shqipes për punën e vetmisë, çfarë të bëjmë tani, apo ta hedhim poshtë e të bëhemi bij të anglishtes.
jo shqipja te mos hidhet ne asnje menyre, por jo sepse un jam shqiptar dhe kshu me do bytha ime e qelbet prej albanezi, por sepse shqipja ka superioritete qe nuk i ka anglishtje, gjermanishtja, frengjishtja etj. Per kete jam krenar qe jam shqiptar, dhe vetem per kete.
Pastaj me siper i kam shpjeguar albes qe jo gjithmone inferioritetet jane te tilla, ka situata qe mungesat inferiore jane providenciale, behen shkak per te hap udhe te reja. Njesoj edhe ne gjuhe. Inferioritet-superioritet, yin-yang
Fjala mevehtesi mund te pershkruaje me sakte fjalen solitude .Ndoshta nuk tingellon aq bukur sa vetmi por e pershkruan me mire llojin e vetmise te pjestareve te konakut Buendia .
Ne fakt ti po te kishe lexuar me shume amerikone Sepir Uorfa, zvicerane e me the e te thashe, do ta kuptoje se anglishtja nuk ndan asgje me dysh, po ty te duket ashtu sepse je pikerisht “rob” i gjuhes tende. Konceptet nuk ekzistojne jashte fjaleve. Ty te duket se e ndan se e sheh realitetin me dylbitë e gjuhës tënde, apo nga kornizat e gjuhës tënde, dhe te duket sikur ka nje koncept universal te cilin shqipja e shenon me nje fjale dhe anglishtja e ndan me dysh. Po nuk eshte aspak. Merr nje situate sikur ne bote te ekzistonte vetem angishtja. Cfare do te ndante anglishtja me dysh? Asgje. Ty te duket sikur ndan vetem kur e strukturon realitetin me kallepet e gjuheve te tjera. Ose cfare ndan me dysh shqipja pse ka dy fjale, “shendet” dhe “shendetesi”. Asgje nuk po ndan, shume shume mund t’i duket anglezit se po ndan ndonje gje, meqe ai perdor nje fjale “health”, dhe kjo e ben t’i duket sikur ka nje koncept qe shqipoja po e thy m’dysh. Merr po ashtu “ndeshje” e “garë”, që ka gjuhë që i shënojnë me një fjalë e kështu me radhë, shembuj pa fund.
..... ......@InkuizitoriMoth
Ah sa keq qe Blogu Tjeter i mbylli komentet.
..... ......@InkuizitoriMoth
113
“Njeriu nuk mud ta kapë absoluten, ndryshe nuk do ishte absolute”, përmban brenda aksiomën: “Absolute është ajo që nuk kapet dot”, e cila përmban brënda aksiomën: “Nuk mund të flitet për atë që nuk kapet dot”. Nga kuklla ruse nxirret kuklla tjetër: “Nuk ekziston ajo që nuk kapet dot”. (U kry bacë!). Pastaj vazhdohet natyrshëm loja me kuklla e kungulleshka: “Ekziston vetëm ajo për të cilën mund të kapet, prandaj mund të flitet”. Dhe së fundi kuklla finale, vendimtare mbi dhe: “Ekziston vetëm relativja sepse vetëm ajo mund të kapet e mund të flitet”. Përtej kukllës së fundit nuk ka gjë tjetër përveç boshit dhe hiçit, të cilat i kap Hajdegeri dhe Witgejnshtejni tu bo i dor muhabet ke Pylli Zi Schwarzwald.
114
Ne kemi të qartë vetëm atë që besojmë, dhe fjalët shërbejnë vetëm për ta shprehur këtë besim. Fjalët janë veshje gjatë përdorimit nuk kanë asnjë vlerë në vetvete, veçanërisht në përdorimin e përditshëm; vetëm etimologjia përpiqet të tregojë se mund të ketë një lidhje midis formës dhe kuptimit të Fjalës.
Pra fjalët kanë një kufi, i cili, në kundërshtim me atë që thotë Wittgenstein, nuk është “kufiri i botës”, është kufiri i filozofisë dhe logjikës. Bota në kuptimin e gjërë të fjalës (i ashtuquajturi “Kozmos” i Grekëve të lashtë që ka brenda vetes edhe të përtejmen), përfshin edhe çfarë ne besojmë. Kur rreket të tejkalohet kufiri i fjalëve, nëse nuk besohet në të njëjtën gjë që beson edhe bashkëbiseduesi (ose autori që po lexohet), ekziston gjithnjë rreziku që fjalia të duket e pakuptimtë si lojë fjalësh.
Pra nëse nuk kihet të njëjtën besim si bashkëbiseduesi, ose më keq, nëse nuk kihet asnjë besim, keqkuptimi është i garantuar. Ajo që ne besojmë i jep kuptim botës, kuptimi i botës qëndron jashtë botës së Wittgenstein, por duke mbetur ende brenda Kozmosit.
..... ......@InkuizitoriMoth
un kom thone shum gjojna t’bukra qe i kom vjedh ne internet. Ja nje perle per shemull:
Ore a e keni vëne re se çfardo të thuash, edhe të vërtetën absolute, tjetri do ta gjejë pa tjeter një mënyre linguistike intelektuale t’modhe për me të pjerdh muhabetin!
Kushdo që të jesh, boll u solle si një mashkull i përdhunuar.
..... ......@InkuizitoriMoth
Ka diçka tejet diabolike ne diskutimin virtual te cilen nuk arrij ta kap, ndoshta pse diskutoj edhe vete.
Nuk arrij te kuptoj perse virtualiteti nxjerr ne pah cfare eshte me e poshter, me perverse dhe me keqdashese ne shpirtin njerzor qe nuk e ndesh ne jeten reale? Zakonisht fenomeni shpjegohet me anonimatin, gje e vertete por deri diku, sepse ve re qe e njejta kolere perverse prek edhe ata qe diskutojne me emer dhe mbiemer. Me sa duket pergjegjsia, perveç se virtut shpirteror, ka peshe edhe fizike, trupore, konkrete. Thënë alabakshe: diskuton ndryshe nëse ekziston rreziku të hash ndonjë lapër turinjve.
Shqiptaret jane share mbare e prape edhe perpara internetit,vecse interneti e ben me kollaj .Nje shqiptar I arratisur heret me deftente se gjene e pare qe beri kur harriti ne boten e lire shkoi ne klubit e shqipove ne New York .Aty shqipot luanin bixhoz e benin muhabet pulitike qe shpesh perfundonte ne rrahje massive me nofulla,hunde e dhembe te thyer .
..... ......@InkuizitoriMoth
Ne jemi të etur për Tjetrin kushdoqofte ai sepse komunikimi me Tjetrin është tejet i çmuar për të stimuluar krijimin. Për rrjedhojë edhe debati më idjot me një qofte ke daja ka vlerë stimuluese të jashtëzakonshme për të zbuluar ide të reja.