Të dhëna më të hollësishme për gjendjen ekonomike te Mirdites jep Wiet. Në kohën e vizitës së tij në Mirditë, prodhimi kryesor bujqësor i vendeve nga kaloi ishte misri dhe rrushi. Misri shërbente për të ushqyer  për katër muaj banorët e 1450 shtëpive, ndërsa pjesën tjetër e merrnin në Prizren. Blektoria ishte e zhvilluar, megjithatë numri i krerëve ndryshonte shumë nga njëri bajrak në tjetrin: Fani kishte 20 mijë krerë lopë, Spaçi 10 mijë dhe Oroshi 5 mijë krerë. Racat më të mira të dhive siaps tij janë në Fanë, Velë dhe Bulgër, ndërsa lopët më të shumta në Orosh, Fanë dhe Spaç. Krahasuar me bujqësinë, Mirdita e vitit 1860 na paraqitet si vend blektoral dhe mesa duket i plotësonte  nevojat e veta me qumësht dhe mish. Wiet na tregon se gratë përgatisnin rrobat e leshta,  kurse tekstilet bliheshin në treg. Tekstilet, kripa dhe pijet alkoolike ishin artikujt kryesorë që vinin nga Shkodra. Atje mirditasit shisnin qymyr druri, dru zjarri dhe dru për arkivole, një lloj druri i fortë, që eksportohej në Francë, si dhe peshve dhe dru bredhi në Prizren. (14)   Por duke  patur pak tokë bujqësore, mirditasit kishin përfshirë në marrëveshjen me qeverinë osmane që ajo t’u jepte një sasi të caktuar drithi. Degrand shkruan se mirditasit merrnin nga qeveria 10 mijë kilogram drithë, ose paret për këtë sasi.(15) 

Ruajtja e fesë së krishterë në trevat që formuan Mirditën ka qenë një proces i gjatë dhe i mundimshëm. Në kushtet e luftërave, të bllokimit për të mos shkuar në qytete, ku ishin tregjet e drithërave, nën kërcënimin e urisë dhe të sëmundjeve, mirditasit kishin pak mundësi të mendonin për paqëtimin shpirtëror të tyre. Gjatë luftërave kishat prisheshin dhe pasuritë e tyre shkatërroheshin ose vidheshin, famullitarët shkonin në luftë si gjithë të tjerët ose largoheshin për të mos u kthyer, duke lënë shumë probleme të hapura. Bici, Orsini dhe Zmajeviç japin gjendjen e mjeruar të shumicës së objekteve të kultit, nivelin e ulët të famullitarëve, largimin nga devotshmëria kristiane e banorëve dhe ushtrimin e riteve pagane, çfarë dëshmon vështirësitë me të cilën po përballej krishtërimi edhe në këtë Krahinë në shekujt XVII-XVIII. Sidoqoftë në një popullsi që nuk zbatonte praktikat fetare ndikimi i fesë duket se ishte  madh. Mirditasit atëherë dhe me shumë gjasa edhe më vonë e kanë parë fenë, jo aq si devotshmëri dhe përkushtim në kryerjen e riteve të caktuara, por më shumë si pjesë të identitetit të tyre. Duke njohur krenarinë e mirditasve për fenë e vet dhe respektin që kishin ndaj saj, studiuesit e huaj kanë vërejtur se priftërinjtë dhe abatët kanë patur ndikim të madh mbi popullsinë.

Evans shkruan: “Zakonet e mirditorëve në përgjithësi janë të mira, në krahasim me shumë vende të tjera të Shqipërisë; dhe nëse do të kishin një personel të zellshëm fetar, mund të kishin përfituar patjetër shpirtin e urtë e të dhembshur të malësorëve të Italisë e Tirolit. Edhe ndër ta ushtrohet zakoni i keq i hakmarrjes personale, dhe kështu ndodhin vrasje e gjakmarrje me të gjitha rrjedhimet e tmerrshme që sjellin; por këto dukuri janë të paevitueshme atje ku mungon drejtësia publike, ku i gjithë vendi është i armatosur dhe kur për një fyerje të vogël, për një pikë nder çohet dora në pushkë a në pisqollë. Por edhe në punën e gjakut, mirditorët dallohen nga fiset e tjerë pse falin më me lehtësi, dhe kësi faljesh gjaku nuk arrihen vetëm nga misionet, por edhe nga priftërinjtë e tjerë, që arrijnë shpesh të pajtojnë familje që kanë rënë në grindje të rënda e që mund të përfundojnë në gjakderdhje.(16) Një lavdërim edhe më të veçantë meritojnë mirditorët, kur deklarohen hapur kristianë, në ndryshim me fise a raca të tjera të malësive shqiptare, të cilët ose ngaqë duan të shkojnë në vendet e myslimanëve, ose të gjendur rastësisht me ata, ndërrojnë emrin kristian me një emër tjetër mysliman, pse turpërohen të duken se janë kristianë; dhe shpesh ndërrojnë edhe fenë, siç kanë bërë deri më sot fatkeqësisht shumë fise, dhe siç vazhdojnë të bëjnë edhe tani… Edhe sjellja dhe respekti që shfaqin për priftin, bën që t’ia lehtësojnë atij lodhjet dhe vështirësitë që duhet të përballojë. Këtu ai gjen vendin më të pastër për t’u ulur, shtratin më të rehatshëm për të fjetur dhe ushqimin të gatuar më mirë për të ngrënë. Madje për respekt të veçantë, duke bërë ca përjashtime, atij i shtrojnë bukën në një tavolinë të posaqme dhe e ftojnë të hajë para të gjithëve, ndërsa të tjerët presin të hanë pas tij dhe në një sofër a tavolinë tjetër”. (17)   

Tiparet e mirditasve duhet të shpjegohen në lidhje me kushtet dhe mënyrën e jetesës së tyre. Marin Bici shkruan për njerëzit e këtyre vendeve se “ përherë kanë qëndruar në liri pa iu nënshtruar sundimit të turqëve, me të cilët kanë luftë të vazhdueshme”.(18)     Ndërsa Degrand i quan  mirditasit  “besnik të fjalës së dhënë, gjaknxehtë dhe sensibël dhe morali i tyre shoqëror qëndron shumë lart”. (19) Nderi ishte i lidhur ngushtë me qënjen e tyre aq sa ata për nderin janë të gatshëm të derdhin gjakun rrëke. (20) Duke qëndruar te morali, W.Peinsipp shkruan: “ Për këtë popull me moral kaq të shëndetshëm e të pastër, nuk ishte e vështirë të mbante mend ligjet dhe normat, se kujtesa e njerëzve që e përçojnë dijen vetëm gojarisht është tepër e zhvilluar. Ligjet dhe normat ishin në formë fjalësh të urta, të formuluara shkurt e thjeshtë”. (21) Karakteri i mirditasve është provuar në situate të vështira, kur u është dashur të zgjedhin sjelljen e tyre në luftëra të shumta ku kanë marrë pjesë.   Ata pasi t’i shërbeje dikujt, nuk i dalin kundër në luftë, se kjo ishte kundër zakoneve të tyre të moçme. Gjithashtu ishte e kundërt me zakonet e tyre të ndihmohej një nënshtetas që kishte ngritur krye kundër vetë sovranit të tyre.(22) Faverial, duke cituar Ami Buen shkruan se “Ali Pasha u propozoi atyre që kishin qenë në shërbim të tij të merrnin armët kundër Sulltanit. “Princ,- i thanë ata, ne të kemi shërbyer përsa kohë që shërbimet tona përputheshin me besnikërinë që ne kemi ndaj Sulltanit. Tashmë kjo nuk është më e mundshme, dhe meqë kemi ngrënë bukën tuaj na lejoni të kthehemi në malet tona. Dhe u tërhoqën”. (23) 

Kjo sjellje natyrisht që nuk shprehte ndonjë dashuri të madhe ndaj Sulltanit, por kishte të bënte me besnikërinë si tipar thelbësor i tyre, që u shfrytëzua dhe u vlerësua edhe nga Sovrani turk. Kundërshtimi për të zbatuar urdhërin e Ali Pashës, për të vrarë kardhiçiotët e lidhur, është një dëshmi tjetër që tregon për vlerësimin e lartë që kishin mirditasit për lirinë, njeriun, qoftë edhe kundërshtarin, eprorin e tyre dhe për veten. Ata, pavarësisht se kush urdhëronte dhe kundër kujt luftonin, nuk mund të dilnin kundër traditave të veta.  “Një ditë, më shumë se 600 kardhiqiotë ishin grumbulluar në një vend të rrethuar. Turqit (shqiptarët myslimanë) nuk donin t’i thernin. “Po ua jap ju trimave latinë,-iu tha Aliu,-nderin të shfarosni armiqtë në emrin tim”. “Ne nuk vrasim njerëz të pambrojtur,-përgjigjet prijësi i tyre. –Kthejuni kardhiqiotëve armët që u janë marrë. Nëse ata ngrihen dhe e pranojnë luftimin, atëherë ti do të shohësh si do të shërbejmë ne.(24)    

Natyrisht që mirditasit kanë edhe veset e tyre që shumë studiues të huaj nuk kanë ngurruar t’i përmendin. Duke folur për dukagjinasit, Marin Bici thekson se ata nuk pushojnë së plaçkituri, jo vetëm fiset në anë të detit të Shqipërisë, por edhe  viset e Serbisë deri në Danub. Nga kjo ata nuk falin as turq as të krishterë, nënshtetas të turqëve. Këtë ves, që padyshim ka lidhje me varfërinë e tejskajshme dhe kushtet e vështira të jetesës e kanë vërejtur edhe studiues të tjerë si Degrand, Durham, Nopça, Stainmetz, e tjerë. Më shumë me dukurinë e grabitjes ndër mirditasit merret Kordinjano. Ja si shprehet ai: “Banorët këtu janë të varfër ashtu si edhe vendi ku jetojnë, kësisoj janë në një farë mënyre të shtrënguar të vjedhin për të mbijetuar. Në disa fshatra vjedhja, që në shumë raste bëhet për nevojë, është bërë si modë, dhe shumë njerëz e bëjnë për t’u krenuar, edhe në qoftë se nuk do të kenë nevojë; dhe u duket atyre, veçanërisht të rinjve, se nuk i përfillin, madje i përbuzin, nëse nuk njihen si hajdutë. Kështu, ndodh shpesh që kur i zoti kërkon gjënë e humbur, vjedhësi ia kthen atë i kënaqur e krenar që të tjerët e morën vesh se kishte qenë ai që e kishte vjedhur…Por në këto male dy janë mënyrat për ta gjetur a për ta vënë në vend gjënë e humbur. Mënyra e parë është që t’i detyrosh të betohen ata që janë të njohur si hajdutë; dhe meqë në këto anë konsiderohet si një tmerr betimi i rremë, hajdutët kthejnë menjëherë gjënë e vjedhur, për të mos u shtrënguar të bëjnë betim të rremë. Kështu pra është betimi ai që i pengon deri diku vjedhjet ndër bashkëfshatarët. Kështu, kush do të vjedhë shkon në fshatrat e tjerë që nuk bëjnë pjesë në betimin e tyre”…Por jo në të gjithë rastet vjedhja konsiderohet thjeshtë veprim krenar.

Kordinjano vëren edhe të kundërtën:  “Mënyra e dytë, që me thënë të vërtetën, është edhe më e çuditshmja për të gjetur plaçkën e vjedhur, është kur vetë vjedhësi dërgon ndonjë person tek i vjedhuri, për t’i thënë se ku mund ta gjejë plaçkën e humbur, dhe i premton t’ia kthejë nëse do të paguajë diçka. I dëmtuari shtrëngohet të japë dy të tretat apo treçerekun e vlerës së mallit të vjedhur, për të rimarrë gjënë e tij, ndërsa hajduti mendon se ka shpëtuar nderin e tij dhe, së bashku me nderin, edhe ndërgjegjen; sepse nga njëra anë është treguar i zoti për të vjedhur dhe, nga ana tjetër, e ka kthyer gjënë tek i zoti; ndërsa paratë që i mori të zotit për kthimin e gjësë së vjedhur mendon se i takojnë si shpërblim i mundimit dhe i kohës që ka humbur për të vjedhur”.(25)

Literatura:

14. Emile Wiet (1860), The Diocese of Lezha and Mirdita.

15. A.Degrand, Souvenirs de la Haute-Albanie, Paris, H.Ëelter Editeur, 1991.

16. Arthur Evans, Albania and Eastern Key of the Adriatic, London:Longmans,Green and Co.1878.

17. At Giuseppe Valentini, Ligji i maleve shqiptare. Nga relacionet e misionit shëtitës jezuit në Shqipëri 1880-1932; Plejad, Tiranë 2007. 

18. Relacione mbi gjendjen e Shqipërisë Veriore dhe të Mesme në shekullin XVII. Vëll.I (1610-1634)

19. A.Degrand, Souvenirs de la Haute-Albanie, Paris, H.Welter Editeur, 1991.

20. Durham, Brenga  e Ballkanit, Tiranë  1997.

21. W.Peinsipp, Populli i shqipeve të malit, Tiranë 2005,fq.36.

22. Zhan Klod Faverial, Historia më e vjetër e Shqipërisë, Plejad 2004,fq 401.

23. Zhan Klod Faverial, Historia më e vjetër e Shqipërisë, Plejad 2004,fq 401.

24. Pouqueville, Historia, vëll.1,fq.355

25. Fulvio Kordinjano, Shqipëria, Tiranë 2008

134 Komente

Pjeter, je i nerum!

e ke nigju besoj at hipotezen qe t'pakten nje pjese e laberise ka prejardhje mirditore. Nuk e dija faktin qe mirditoret e ali pashes qenkan terheq kur ka qene puna me luftu sulltanin. Kane qen pa asnji diskutim nje pjese shume e zgjedhme e ushtrise se aliut.

Gzohem qe u ka pelqy.Po e kam nigju dhe do mbiemra, si Mehilli,Gjoni apo Laska,qe egzistojne sot e ksaj dite anej,noshta dhe e meshtesin kte hipoteze.

 

pjeter gjithashtu edhe mbiemrat: Deda, Dede, Gjondeda, Leka, Koleka, Gjoleka,Doda,Gjini etj

faleminderit per sjelljen e shkrimit.

Me ka rastisur dikur ne ato udhetimet me tren, te jem perballe Mark Dodanit. Llaf pas llafi , erdhi muhabeti tek leberit dhe mirditoret dhe tek origjina e fjales Kurvelesh. Sipas Markut, ka pas qen nje bije e Lleshit prej Mirdite qe  kishte korit fisin dhe kta e martuen larg, ne malet e Laberise smiley

Nje pjese e laberise pjesa e kucit thuhet se jane mirditore te mbetur kur nipi I skenderbeut zbriti ne himare nga fundi I viteve 1600.

Ket pjesen e krdhiqioteve e kisha nigju, shume vite ma pare naga im ate. (shpresoj t'mos pasoje naj koment me "baba m'ka than mue).Ai dinte ne do vargje per ket histori,qe une mjerisht nuk i maj men...

..smiley

hehehe... pun dreqi, na u bo peshku ves, me keq se duhoni, po a e di sa shko kafja e mengjesit me kto...

ps. mos ca koke, se idrisi nuk e frekuenton peshkun kaq heret smiley

 

Shume faleminderit per prurjen Pjeter! 

Hajde prurje hajde, 1/3 merret me vjedhjen.

Si duket edhe lebrit nga gjaku mirditor e krutan jane bere hajdute te famshem smiley

E bukur ajo historia e kurves se Lleshit, e vetmja gje e re.

Ajo historia qe nuk luftojne kunder sulltanit per hir te besnikerise ndaj tij, ne fakt tregon vetem se, ndiqnin nje politike krahinore, ne 1877-1878 Preng Bibe Doda u hodh kunder Sulltanit, duke bashkepunuar me malazezte e ruset (lufta russo-turke) me shpresen se mos krijonte nje shtet katolik ne veri, qe mbeshtetej jo vetem nga malazeze e ruse por edhe nga frengjte.

Thjesht ne kohen e Ali Pashes, s'kishin ndonje perfitim, per me teper qe ne kufi kishin Pashallekun e Shkodres qe ishte pro-turk e çoi trupa ne ndihme te ushtrise turke qe rrethoi Janinen.

Dita ka ken koc e mir, pranej çuhet Mirdita

Noshke, boje tamom, tepelenase, duke i shtu nje e ne fund...jo koc...po kocè....Përqeshje

Kurse sa per mirditore, ene un di qe himarjotet kane qene nha Mirdita, mbase kane depertu edhe ne kurvelesh, apo laberi.....migrim i brendeshem quhet kjo, or tungjatjeta.......OK

tepelena..vjen nga 'te pa elena' me duket. Elena ka qen goc me nder te pa percaktum, po qe zhbirilonte shum 

tepe delen
tepe-koder
delen-ai qe çan kodren permes(jo ferren smiley
delik-vrime ,prandaj tamam tamam behet fjale per hapjen e nje vrime si me turjele.mund te jete edhe çarje koke ne menyre te ngjashme...
ne literaturen e ketushme njihet si e tille,eshte edhe nje fis i madh shqiptar me kete mbiemer,te cilet supozohet qe jane pasardhes te Ali Pashait.

O nonji "kabim" teknik ose ma kane "fshie" per kod etik smiley ose urra - patriotizem per saktesim etimiologjik smiley Po e hjeki ate pjese si " mreti lakuriq qe fshihej prap gishtit " Pune Lopesh mo !
Shif demso dhe atij ake-istit qe qeka " habit qomet me të renë mer jahu " smiley
Se pari duhet te vertetoje "kush a Leshi i Mirdites" ...Cfare "personazhi Historik ka kene kye " qe paska rendesi qe ka patur VARZA " dhe njanen e pakan cilesue si Curve !
Me qe Mirdita pretendonte me kene Llti si i kane pas thane " Curves or tie , ne Lltije " smiley
Dhe e funit fare po fare fare ama smiley Cfare studimesh frymezon ky rast "qomet i nteresant " per studiuesit e Gj Elez Alise ne komplekset seksuale moter - vlla , meqe "Kurva e Leshit qeka martu me vllaun ", qe i dhane emrin Kurveleshit ?
Dhe me qe pjetri me musteqe te kuqe e paska dite kete fakt dhe s'kemi pse dyshojme se e ka nigjue mga Toma smiley atehere cfare mutin do Babasqapi dhe njaj me Kelmend per standartin e Gjuhes kur qekemi te tane MIRDITOR !

     

      smiley admina, jepini idrisit status te vecantesmileya censure smiley

qekemi te tane MIRDITOR

e modhe kjo idriso!!

Interesante. Flm.

PS: Kurvelesh vjen nga bashkimi i italishtes "curve" dhe shqipes "lesh".. Praktikisht do te thote qe eshte nje krahine plot me "curve" dmth. kthesa (ki parasysh terrenin malor) dhe lesh (ketu i referohet produkteve blektorale).

Kur nje pjese e labeve jane mirditore si shpjegohet qe ne laberi nuku I bihet lahutes apo ciftelise?

Mbase u lodhen duke i rene fyllit dhe menduan qe ishte me e lehte me ja fut isos.

Gjithashtu nuk ka asnje gjurme te eposit te kreshnikeve.

kto etimologet e peshkut jan te pashoq. curve dhe lesh ja bo njoni. kurva e lleshit ja bo tjetri. ky tjetri ja bo mirdita..nderkohe qe para pushtimit turk te tere kane qene te krishtere.

na mbyten specialistet e midhjes....

ne disa fshatera shum te izoluara te laberis (si psh piluri) nje pjes e banoreve jan me orgjin nga veriu (kuksi) dhe kete e din vet ata por aman te thuash qe gjith leberia e ka orginen nga veriu kjo esht te vraç veten

laberin dhe mirditen nuk i lidh asgje por asgje fare perveçse terrenit gjeografik malor ! 

zona e mesaplikut pretendojne se e kane origjinen e biografise nga mirdita.ne arsyet e ardhjes jane te ndare me dysh.nje pjese pretendojne se erdhen per arsye hasmerie nje pjese mendojne se ishin ushtare mirditore te zbritur ne himare qe u martuan me vajzat vendase.

Nga e di ti kete Alba " zona e mesaplikut pretendojne se e kane "origjinen e biografise" ???? nga mirdita "
Me lart thua qe " as veglat si kane njesoj " ...dmth i bin ndryshe smiley , dhe pak me poshte thua se""" " Gjithashtu nuk ka asnje gjurme te eposit te kreshnikeve"
Dhe te lutem mos e perdor pa vend Origjinen ...sepse o e kemi nga majmuni ose na ka bae zoti smiley .
Ose me qene " brenda " ke ndonje reference qe DATON psh ne vite ???
Te faktuuar kemi vetem ate gojedhene por edhe Logjike te pakundershtueshme se "te ikurit e Prijesit Skenderbe ose Gjorgut " kane kaluar e shperndare ne shume vise te te njejtit religjion , ku kishin edhe MIQESI por edhe si BUJTES , ne kembim te "Beses " dhene Skenderbeut nga Prijesit vendas .
Edhe vendosja e tyre ne ngulime Arbereshe , ku kane gjete strehe nga popullsi arbereshe vendase , ka Logjike qe mund te argumentohet me kalimin e tyre ne Gryken e KUCIT dhe pertej ne breg per tu larguar me mjete detare .
Gjithashtu Interesante eshte argumenti i Fshatit Gjonomadh pa hyre ne Vockepole , ku mendohet Ju dha strehe nje prej Niperve te Skenderbeut per tu ngulur ne " kembim " te sigurise kufijve nga ai shteg .
Perse duhet qe ne Palcen e Vendit te Lumit te Vlores si Mesaplik , te ekzistoje ideja se jane Mirditore ? kur nuk ka asnje kusht te tille .
Po te thuash " Ne Drashovice si "roje " ....epo hajde dhe meshoi fantazise ...por ne Mesaplik ????? ...kete mund ta marre si teze vetem nje kec i babasqapit ose babai i Teqese ne argumente , Stavraqi , here me numra e here pa numra smiley
Ci ke keto argumente me "martesa " Per ke Vite Flet ?????
Ne Laberi ( ku perfshihet Himara ) nuk ekziston fjala Martese por " e dhane tek filani " .e mbartur e trasheguar deri vone , jo vetem tek te afermit e mi por edhe tek brezi yne .......si me dhene mushken per barre !
Nje nga menyrat e perkedheljes se Hajduteve ne Laberi nder shume menyrave , ishte :
I varnin ne qafe nje matara ( ene si kusi ) me M ......brenda .....dhe e shetisnin ne "koridorin" e njezve ( rrjeshti pare me FEMIJE ) ku nje perfaqesues Fisi i trazonte me shkop "perberjen " . Ndeshkimi VJEDJES ka qene dhe arsyeja perse ne FSHATIN shqiptar VJEDHJA e pare eshe Regjistruar ne vitin 1986 , vit pas te cilit filluan te vendosen dyer me celes dhe pas 90 vendosen DYER te BLINDUARA !
Ne se jane pranuar e kane vendosur te jetojne si MUHAXHIRE , dmth u eshte dhene TOKE dhe Strehe nje sasie Njerzish , kjo duhet faktuar , por edhe pa ndonje fakt te dokumentuar eshte shume e Logjikeshme per tu pranuar . Por te thuash qe ekzistencen ( origjinen ) e kane nga Mirdita ?????????????
Se je edhe pak "lule mos me prek " ... tie smiley ma keq se Spiritus qe e pranon prejardhjen Mirditore nga Toma por me propozime terthore per adminat , jo drejtpersedrejti smiley

Nipi i skenderbeut thone zbriti ne himare per nje kryengritje.Nje pjese e ushtareve te tij mbeten aty .Kjo eshte nje hipoteze.Tjetra eshte per arsye hasmerie.ngulja e tyre daton nga fundi i viteve 1600.

Alba i di te tera. gjithe veriu u shkul dhe zuri tokat e jugut. se c'jane keto budallalleqe qe degjojme, nje zot e di. mund te kete patur shperngulje minore ne disa pjese, po. Por te flasesh si Alba, kodra pas bregu. 

Nje ish gjeneral bako dervishi me origjine nga ato ane ka bere nje liber historik per ato vise pjese te te cilit i kendova dikur ne aeroportin e zyrihut per te shtyre kohen.Nese ti nuk e ke degjuar me pare kete teori kjo nuk do te thote se nuk ka ndodhur apo ekzistuar.

Pjetro, e di si thote dikush qe ka shetitur gjithe Shqiperine : me te zgjuar nder shqiptaret jane lebrit dhe mirditoret. s'e di sa e vertete eshte, por ai e ka thene.

Pak me pare, po ndiqja nje emision per arbreshet.Nje pasazh tregonte disa nuse e vajza te reja, ne nje divan,po benin çarape me shtiza.Ne se nuk do ta dija, per  ku behej fjale, pa asnje hezitim do mendoja se ne cilindo fshat te  Lberise,mund te ishin. U bera kurjoz dhe e ndoqa ehe me tej.Deri sa hapa dhe lexova sa kishte filozofuar Mark Dodani ne ate copen udhe me Spiritus.

   Dua  te thom, se te ka prejtur me muhabet Marku, more mik.

   Vend origjina e lashte e njerezve prej migimeve, si historik, nuk merret  per kriter, numri i  qimeve apo i gjithe  leshit.As nga  moraliteti i munguar i ndonje femre, qe paskej prishur namuzin e mireditoreve sa qe e  paskejn perzene,per tu strehuar ne Kurvelesh.Emer qe ze  fill qysh me Pirro  Burrin..Por te qendrojme tek  mirditoria, e perfole nga mirditore..E pse pra?

   Se  ajo  e shkrete,  nuk do kish bere  asnje fije me pake.."beme" se shoqet  e saj po mirditore.Nuk shahet femra per  zanatin e dhene prej Allahut.Zanat qe kurre nuk behet  vetem.Kush  nuk e di se,  ca lloje punesh, jane fare te lehta, por duan dy  vete.I leme tani  menyrat sarahoshe te  bisedave dhe biem me kembe ne toke.   

Kriteret  baze  per vend origjine jane riti  i  vdekjes dhe i  dasmes.Me qarte Si  percilet  i vdekuri dhe si behen dasmat.Asnje ngjashmeri  nuk kane  me mirditoret keto  dy rite te Kurveleshit-gjithe Laberise. sa shtepi  ka patur Mirdita  per kohen qe flet autori i  kishin vetem Kuçi  dhe Kallarati.

I ndiqni per  kuriozitet ato rite, per  krahesim me te Makjes, tere Arbresheve dhe do habiteni.Absolutisht njesoj.Kam qene ne Makje.....

..Plot me keca e me pula ....E dini ku eshte thene ?

Eh ! Sa do rroj, qe tu mesoj....

 

 

@Grava: Dua  te thom, se te ka prejtur me muhabet Marku, more mik.

   Vend origjina e lashte e njerezve prej migimeve, si historik, nuk merret  per kriter, numri i  qimeve apo i gjithe  leshit.As nga  moraliteti i munguar i ndonje femre, qe paskej prishur namuzin e mireditoreve sa qe e  paskejn perzene,per tu strehuar ne Kurvelesh.Emer qe ze  fill qysh me Pirro  Burrin..

Grava, po dhe ti paske rene ne kete gracken e nje bisede te bere vite me pare me nje person (M.Dodani)  ku perzihej humori, shpotia dhe delli ushtrimit te sportalbanologjise  popullore. Nga sa mbaj mend, e shoqja e Markut ishte bije nga Kurveleshi dhe ishte e pranishme aty ne bisede. E kupton besoj kontekstin e bisedes.Markut i kisha lexuar ca nga ato tregimet e tij dhe ie gjeta person shume  interesant. Vertet na prejti e ksehasi me ato muhabetet e tij me kripe e piper. Po nejse.

Tani ti e ke tjerre pak kete fillin e muhabetit te origjines por nuk ishte nevoja, te merrej kjo puna e asaj te LESHIT si pikenisje , i nderuar  Grava. Dallimet mes Laberise dhe Mirdites (ne zakone, veshje, folklor ) jane aq  te dukshme sa te mos kete as piken e dyshime qe leberit nuk jane pasardhes te mirditoreve te shperngulur. Nuk eshte vetem ceremoniali i dasmes dhe i vdekjes qe i dallon.Ka shenja te tjera qe bejne diferencen.

E para, Mirdita 

 

 

..si emër katundi,  vendi e krahine,... gjendet në regjistrat Osman të Sangjakut të Dukagjinit të viteve 1533-1536, 1571 dhe 1591. Më 1533-1536 Mirdita si Katund (krahine) kishte 9 Katunde dhe 161 shtëpi. Për vitin 1571 regjistri s’përmban të dhëna, sepse mirditasit nuk kanë pranuar të regjistrohen. Në vitin 1591 Mirdita përmendet si katund me 46 shtëpi si krahinë me 9 katunde me 168 shtëpi.

Sipas burimeve,Laberia  historikisht njihet si treva e Kaoneve (periudha ilire)  dhe ne mesjete eshte banuar nga fisi i arberve –Korvesejve (krahas fiseve arberore te Grisejve, Kirilesejve, Plesejve qe popullonin trevat e tjera te Laberise)

Keshtu qe , pa merak, s`mund te kete krijuar nje gje qe ka qene  me perpara, dicka qe vjen me pas .

Tjeter: Mirdita-ose Dukagjini sikurse njihej para shek XV, rregullohej sipas Kanunit te Leke Dukagjinit pjese e te cilit ishte dhe gjakmarrja.Ne Kurvelesh, dhe me gjere ne Laberi, ka funksionuar Kanuni Laberise ose Papa Zhulit i cili nuk  enjeh gjakmarrjen si mekanizem te te drejtes zakonore.Ne Laberi gjakmarrja eshte episodike ka funksionuar hakmarrja.

Si mund te merret seriozisht gojdhena se mirditoret kane populluar trevat e Laberise kur ndermjet dy zonave dallimi ne folklor eshte kaq i dukshem? (isopolifonia ne Laberi dhe lahuta ne Dukagjin, organizimi shoqeror-ne Mirdite bajraqet kurse ne Kurvelesh mehallat –fiset ) .

Kshu pra, nga nje fije shaka per te bijen e Leshit, torrem goxha muhabet per ato qe dallojne dy krahinat por pa harruar gjithsesi tiparet e perbashketa te shqiptarise, beses e burrnise.

"...fisi i arberve –Korvesejve (krahas fiseve arberore te Grisejve, Kirilesejve, Plesejve qe popullonin trevat e tjera te Laberise)..."

Po  pra, keshtu e jo  ndryshe.Le te lexojne, sa thoshte  Pirro Burri.

Pse  gjera...  me lesh  pas e perpara.  

Kurse ajo qe thote Lira eshte e pranushme, sepse duhet marre ne konsiderate, pasi  qe njeriu eshte pjelle e ambjentit,i marredhenieve me klimveprimin perafersisht  te njete.U ka rene ne sy,... tingulli i  zerit te malsoreve me ....lushnjaret?

Nuk e kam per denigrim por eshte  fakt qe flet...

komentet ketu jane pergjigja me e mire ndaj asaj temes me panair...s'lexon njeri or tunxh, se te kishin lexuar nuk do kepusnin kumbulla te tilla.

Histori interesante por me shume gabime.

Historia e Kardhiqit eshte pak me ndryshe, sidomos ne terminologjine e perdorur. Aliu paska quajtur mirditoret 'latine' kurse leberit na u quajtkan turq (megjithese leberit ne ate kohe ishin gjys per gjys ose shumica te krishtere, e megjithese Aliu vet nuk shkeli njeher kembe ne turqi gjat gjith jetes te vet dhe kurre nuk mesoi te fliste turqisht). Terminologjia e perdorur kot fare. Arnaut ishin te gjith ata, dhe nuk ishte puna se Turqit (shqiptaret muslimane pra sic thuhet ne historine e mesiperme) nuk donin te therrnin kardhiqotet dhe ja lane kete detyre latineve (medemek te krishtereve mirditore) te cilet refuzuan. Kardhiqotet vete ishin te krishtere, pra skishte arsye perse turqit (apo myslimanet) te mos i therrnin vete, prandaj shume i pakuptimte si version historik.

Komandanti i mirditoreve nuk eshte se refuzoi ti therrte sepse ishin njerez te parmatosur, kjo eshte shume e gabuar, se sa per njerez te  paarmatosur kan therr dynjane asokohe, por refuzuan sepse SHQIPTARI nuk e therrte SHQIPTARIN te parmatosur. Komandanti mirditor i tha aliut tju jepeshin armet kardhiqoteve dhe te therreshin me arme ne dore.

Nje tjeter pasaktesi historike eshte kur thuhet qe mirditoret nuk luftuan me aliun kunder sulltanit sepse ishin besnike ndaj sulltanit. Kjo eshte perseri e gabuar. E verteta eshte se ata refuzuan sepse sulltani u vuri perballe ushtare shqiptare te Bushatllinjve. Mirditoret e dinin shume mire qe po te luftonin kunder shqiptareve te tjere te Bushatllinjve atehere bushatllinjte  do te hakmerreshin kunder Mirdites.

Shumë interesant komenti yt 1 ora..

Më interesantja akoma flamuri me kryq aty ku jeton ti..

Alba

Mesapliku vjen nga fjala Mesap. Mesap quheshin fise Ilire te kohes ne laberi dhe ne pjesen perballe laberise ne italine e jugut sot. Ne ka fshat qe nepermjet emrit verteton lashtesine e popullates te zones ai fshat eshte Mesapliku. Tani patjeter mund te kete te rene, por shumica e te reneve nga mirdita dhe kruja jane ne Himarre dhe pergjate bregut... kto gjera dihen, ja shikoji qe ne fizionomi, himarra voni etj musi mirditor duken.. flokezinj, topolak etj etj. Nje rast tipik psh eshte Pirro Dhima, por ka shume te tjere.

Mesapliku eshte krahine qe permban disa fshatra.Shumica e toponimeve te lumit te vlores jane me origjine sllave.Psh drashovica(fshati ku selami piu e u be tape perpara se te hidhej mbi telat me gjemba) qe e permend idrisi do te thote e shoqja e drashos ne sllavisht.Gjenerali ne fjale qe e permenda kishte shfrytezuar defteret e turqise e kishte bere gjenezen e e disa familjeve te asaj krahine.te paret e tyre kishin emra katolike gjin gjon etj.Tani ndonje cudi e madhe nuk eshte qe te kete te ardhur nga mirdita atje.Po flasim nje periudhe prej 14 brezash.qofte edhe sikur 1 a 2 vete te hedhin rrenje atje sipas ligjeve te shumimit pasardhesit e tyre jane 2-3 mije vete.

Ket punen, jane s'jane labt Mirditore (ishallah s'janesmiley) e hapi si hipoteze emigranti.Mu m'kane ba pershtypje do mbiemra.Qofsha i gabum,po nuk gjen lab me emrin Mehill t'pakten nja 3-4 brez,ndersa ktu egziston si emer dhe sot.Noshta ka pas kolone (s'e di a mund te perdoret ky term) mirditoresh qe jane 'asimilu" me kohen me traditat e zakonet e vendasve

pjeter

Emri Gjon eshte edhe sot e kesaj dite ne laberi i perdorur. Eshte emer biblik shqiptar, dhe jo mirditor. Kurse mbiemra si Gjondeda, Gjinpali, Leka, Gjonleka etj jan mbiemra te ngelur nga mirditore te rene. Qe ka shume familje mirdtitore dhe krutane te rena pergjate bregut eshte fakt. Njerezit e dine prejardhjen e tyre.

Alba

Ato qe thua ti jan liza ne boten e cudirave... ti thua mund te kete qene keshtu se keshtu do kisha une qejf te ishte. Ato jan vende qe kan kala guri mbi krye, kan zakone e kulture te lashte sa vet njerezimi, nuk jane vendbanime te ngritura nga dy vete te rene nga diku tjeter... ka pas popullsi dhe civilizim aty qe ne kohen e qepes..

Nëse nuk qenka emër mirditor por shqiptar sipas jush 1 ora, atëherë nga kush krahinë qenka përdorur?? Duke ditur gjithnjë se emri Gjon është biblik, dhe identifikohet më s'shumti në vendin tonë në zonat katolike ku Mirdita padyshim është kampionia e katolicizmit shqiptar...Më vjen keq por po i bën gjërat çorap me dashje apo pa dashje puna juaj, gjithsesi Gjon është emër biblik, një apostull i Krishtit mbante emër të tillë dhe rrjedhimisht është emër katolik-mirditor..Kaq plako hajde shnet 

Astro

S'te mora vesh nese kishe ndonje kundershitim me ndonje gje qe kam thene une, dhe nqs kishe ndonje kundershtim atehre ku e kishe kete kundershtim?  Emri Gjon nuk eshte emer mirditor, pra nuk eshte emer qe eshte perdorur vetem ne krahinen e mirdites, por emer qe eshte perdorur kudo ka pasur shqiptar. Sot ne Laberi vazhdon perdoret ende ne formen origjinale shqiptare te emrit "GJON", por tek ortodokset ndryshoi nga Gjon ne Jani per shkak te influences greke. Une njoh Gjon musliman, lab dhe qe  e njeh historine familjare ne 15 breza e ska lidhje fare me mirditen...

Alba

Ato qe thua ti jan liza ne boten e cudirave... ti thua mund te kete qene keshtu se keshtu do kisha une qejf te ishte.."
Une them se keshtu e kam degjuar e lexuar nga banore autoktone te asaj ane.Une ndoshta e kam gabim megjithate te citoj burimet prej ku e kam degjuar .Ti si argument deri tani ke vetem injorancen tende.Nuk eshte e mundur sepse une se kam degjuar ndonjehere apo s'kam qejf te besoj se ka qene keshtu.

mirditoret,siç dihet jane studiuar si shembull i races se paster shqiptare dhe ne saje te tyre kemi dale 'vellezer'' me arianet.pastaj te shkurter e te zinj, himariotet e gjithe bregu jane bere nga pleksja me greket(sipas meje) sepse arianet mirditore jane te gjate,te beshem e qimekuqe(si kurveleshi) .Prandaj mallakastrioteve u thuhet 'kercikuq'.Nejse me gjithe qendrimin tim antinazist,ideja qe nazot qibare na kane nxjerre 'akull te paster' me pelqen,me gjithe deshperimin qe me kap kur jam ne territorin e pastertoreve smiley

Afganet jane race ariane prandaj mos e merr edhe aq per kompliment.

no way!!!
mo jane shqiptare smiley

afganet nuk jane race ariane ne ate kuptim qe do t'i japesh ti. 

Vlora je komplet gabim per fizionomine e mirditoreve megjithate ska rendesi...

Jom knaq me ket artikullin.

Por ja psh, nje i njohuri im u caktua para pak vitesh si prokuror ne Lezhe. Ky tipi vete eshte i rritur ne nje qytet ne zonen e Myzeqese (pra neutral ne opinione mbi krahinat e veriut). E pyeta nje here se si i dukeshin verioret. 'Po ja'- me thote, 'nuk e dija qe Mirditoret vidhnin kerdisnin'. Duke filluar qe nga pulat e deri te kabllot e transformatoreve me voltazh te larte. ´Sigurisht'- tha, ´e kuptoj varferine, por statistikat tregojne raste te pafundme vjedhjesh nga nje zone qe eshte po aq e varfer apo e pasur sa c'jane dhe zonat perreth´.

Anej nga myzeqeja ishin vjedh 10 mije euro kabull (sipas lajmeve rreth 3 km) I njohuri yt i asaj ane din gja per kte

Nuk e kam takuar keto kohet e fundit, por c'ke ti, sa ta shoh do e pyes direkte dhe do te te informoj smiley.

Pjeter, andej nga barku i Myzeqese nuk dine gje, lajme te fresketa keto. smiley

pjeter bre,mos u ligshto kaq shume smiley

Jo bre, s'ligshthem hiq,per t'mos tha naj llaf qeter,bile un kam gjith durimin te pres, sa te apdeitohet erma, ene t'informohem smiley

C'ke ti Pjeter, mua dhe Myzeqene na lidh fusha, vetem ate tipin duhet me e gjet neper male dreqin smiley, por me pune e perpjekje do te ta bejme qejfin ene ty se e paske merak t'madh, ene mua s'me mban veni sa te t'informoj ene ty...

gjondeda ,futbollist i flamurtarit ne vitet 80-te mund te behet fare mire trainer i minatorit(nese mban akoma kete emer).

1ora, Ali Veziri nuk mund tu jepte arme kardhiqoteve, fshati  me kala para mesjetare.Sepse bejleret kardhiqot i  kihshin ç`nderuar  Hankon(memen e Aliut ) dhe bashke  me te edhe  te  motren e tij.I kaluan nga nje nate   ne shtratin e seicilt bej  e aga...Nje familje i miroi dhe ja shpuri  Aliut ne Delvine.Ne ate kohe Hankua i tha te birit:" Ta bej harram sisen qe te  kam dhene, ne se nuk ma ben Kardhiqin, kardhiqotet  e sidomos kardhiqotet, te  mallkojne diten qe pane diellin me sy.Duke  qene mema dhe ato   shtronin shtrat, per ata jeziter, per  t`ju marre erzi e nderi nje meme si  dhe ato dhe  nje bije  se  seicila bije e tyre..."!

  Aliu e shpuri shpejt ne vend  qetesimin e shpirtit te memes.U hakmor me Kardhiqin. Mori 100 burra dhe po kaq gra dhe  i vuri,  ne fushen e Valarese,qe zbathur te  sheklnin mbi nje  leme me melqinja.(Nje lloj drize tere gjemba &nbspsmiley

Kardhiqote miza miza

U vuri  te shinit  driza.....

Une e di se kardhoqiotet u hakmoren kunder Aliut,pse ky si bandit qe ishte m'at kohe i plaqkiste.Kardhiqasit ishin tregtare te zot e njerez te pasur.Luftetare te zot gjithashtu.Aliu i preu n'bese,si e di une,pasi i thirri n'bisedime per t'u pajtu dhe ata u paraqiten te paarmatos.

Jooo! Pjeter.Eshte keshtu.E  kane bere  vertete kardhiqotet ate turp te rende.Dihet mire kjo histori.Po lexove Pukevilin, do mesoshe se nga cili fshat i kishte  trimat Aliu.Keshtu qe me takon te flas......

I vuri te shijne gjemba, derman.

"Kini pare a s'kini pare
Te pjeke I biri t'ane"

Por more derman po! Ama, nuk pranoi te perdhunonte asnje bije a grua kardhiqote...

Nuk ishte kritike per aliun, grave. Besoj qe ne nuk mund ti japim mend aliut se si te sundonte edhe pse na duket qe I dime me mire gjerat se kemi telefona celulare e demokraci sot dhe ai skish. smiley

Hakmarrja e kardhiqioteve pra ka te beje me kte qe thu ti,qe i moren te jemen Hankon.Aliu e provoi me lufte dhe nuk ia doli dhe i thirri ne bisedime per pajtim.Kshtu e di une.

Shume e sakte ashtu!.Ja u punoi, por ishte e justifikuar me ate qe i paten bere.Aliu   ishte teper  dinak dhe  i pameshirshem.Ja pati hedhur  dhe  Napoleonit me ...bereqetin per  arme...

koka ne Stamboll

trupi ne Janine

te vrane Ali Pasha

te grine

 

nje kontinent/se mbante dot lavdine/lavdine bashke me mizorine

 

per mua Ali Pashai eshte nje figure negative. kur i ze emrin, me dridhet mishi.

aman o Grava, te hedhurat e shqiptareve. shiko fundin si e pati. i mbushi dhe gjithe tokat shqiptare me greke, ndihmoi dhe greket ne revolucion qe me pas te shuheshin shqiptaret. te hedhurat e Atij. aman, te lutem!

Lira, Aliu ishte i kohes se Alinjve.Koha e pashallareve.Nuk mund ta  fajsojme bie llafi  per ...harrem.Por lexo  te lutem Pukevilin si  e trajton.

Po kjo eshte e keqja o grava, se i lexojme bemat e tyre, me mendte e sotme....po harrojme se ne ate kohe te gjithe pa perjashtim vrasjen dhe gjakderdhjen e kishin si tasieren sot, kush vriste me shume, dhe kush derdhte gak me shume, ishte i pari i vendit, pastaj nuk duhet te harrojme, se keto dije dhe dite qe gezojme sot, e kane burimin tek gjaksoret dhe gjakderdhesit e asaj kohe....

e kam lexuar Pukevilin. ishte koha e pashallarve, po ky i joni habiti gjithe dynjane, dhe pashallaret e tjere per mizorite e tij. pa vizion ishte. shiko c'la pas.

Lira, ne e ke lexuar, po te them se nuk e ke lexuar mire, se ndoshta i pashkolle, po vizionet i kishte te qarta, (Pjer, nuk e kam per ty) Ai donte pashallekun e vet, te ndare nga POrta e LArte, dhe kjo per kohen ishte herezi, ai ja arriti per ca kohe, por pastaj nuk e lane, e megjithate ai u quajt Luani i Shqiperise.....se te luftosh kunder Sulltanit, me ato pak resurse qe kishte, dhe te bente aleance me Napolon Bonapartin, si pakkush nga pashallaret apo prijesit e ndryshem te asaj kohe, nuk duket pako gje....

aq te qarta i kishte vizionet sa me duket se ja ka vjedhur dhe Pjeri. po c'vizion zeza o Dems? gjithe ate energji qe harxhoi kot, po ta kishte harxhuar ne te mire te shqiptareve, kushedi ku do ishim. s'ngriti nje shkolle shqipe, nje institucion tamam. vec menyra te egra bizantine. rezultati; zero me xhufke, vec coi uje ne mullirin e grekerve.

Kardhiqotet vergje vergje
Ca me guna ca me shergje
Te zezet kardhiqot
Vajtet e s'u kthyet dot.

Cfare mund te jene keto prurje ?
Ne krye lexojme nje pershkrim nga info te njerezve ne kohe te ndryshme per nje Rajon ku banohej dhe quhej Mirdite . Pavareisht disa te dhenave qe nuk jane te bindeshme dhe nuk i pranon asnjelloj argumenti ( si puna e Lopeve etj ) na del se ky vend ka patur nje zhvillim te arsyeshem per kohen te afishuar edhe ne Tregeti e Kulture . Pjese e Shqiperise qe te ngjall respekt per kete pjese te popullsise se saj .
Me pas ????? Nje turme e tere belbezonjesish pa marre mundimin fare te kontrollojne mendimet , na pasqyrojne nje Periudhe Historike te Trojeve Shqiptare si nje vend qe ..."pervec Mirdites asnje Luftetar i asnje Krahine nuk ka qene pjesmarres ne Aradhet e Skenderbeut ????
Po Kosovaret kane Luftue or tie nen rradhet e Skenderbeut ? Se shume mire ne mund ta paraqesim Historikisht edhe VLOREN te populluar prej Kosovareve e jo vetem Mesaplikun smiley
Pastaj fillojne bashkekohesit qe i dine me rrenje te vertetat e shndrimeve te Religjioneve e datuesit e fakteve deri me 1 ose 2 vjet Gabim se kur jane bere keto e si jane shndruar emrat e fiset nga Li ne Ali , nga Li ne Aliosha e nga Aliosha ne Liu smiley
Lereni mer ta shijojme nje pjese te Shqiperise si Mirdite e te bindemi se Cdokush qe ka ringritur nje Kul;ture nuk e ka ngritur ne teren BOSH ...Ka gjetur dicka ne ate vend si ne Mirdite qe pervec Leshit e Lekureve eksportohej edhe lende Druri . Aty esjte formuar edhe nje kulture qe pasqyrohet tek e folura me metafora dhe Ironi ..... me te "ngecme " perse ? Vetem tereni nuk mund te krijoje nje tradite mos nenshtrimi ..... jane edhe veti te tjera e mbi te gjitha deshira per Liri e Pavaresi te edukuar ne keto Treva ( Mirdita Republike ) ...Perse ? Etj etj qe kush ka kulture e mundesi per njohje dokumentesh mund te na i pasuronte ne shume fusha keto tradita te Vyera. Me ngulime "kauresh " ( Gjonerish) ne trioje "mazllemesh "( Bako) kur dihej qe Lufta ishte midis Kaurreve dhe Mazllemeve jemi ne TERR Logjik .
Kembengulja Juaj Alba ne kete RAST , ... eshte me se e Varfer smiley
Desha me shtu qe fisi Dervishi eshte dhe njihet si fis Studiues e Krijues i respektuar ne Cmokthine , ....por asnje Rast si i Vertete ne Histori !

Kembengulja Juaj Alba ne kete RAST , ... eshte me se e Varfer
Desha me shtu qe fisi Dervishi eshte dhe njihet si fis Studiues e Krijues i respektuar ne Cmokthine , ....por asnje Rast si i Vertete ne Histori "
Ata dhe te tjere jane banore prej qindra vitesh ne ate krahine.duke ditur krenarine e labit per vendlindjen e tij pse duhet te pretendojne se jane nga mirdita?

O Alba, po lere Idrisin se s'ka qef ta pranoje qe eshte me origjine nga Mirdita.

Je me origjine aty afer vendlindjes se Zogut more komunist e bir komunisti!

smiley

Aliu jua punoi bukur kardhiqioteve ,i ftoi nje her per gosti Kardhiqiotet shkuan te gjith te armatosur,Aliu beri sikur u ofendua dhe kur i ftoi heren tjer  u dergoi haber te vin te paarmatosur per gsotin

prandaj nje keng thot 

ne kardhiq i hengri ne bese

theri katerqinde e pese

kurse burrat e Hormoves i vuri te shijn driza ne lem te zbathur

nje keng tjeter thot :

caush bej caush Hormova

arrita ne hell te shkova

por fen nuk ta nderrova

I madh!

A ke me tekste te tilla?

ps. eshte Caush prift...

ps1. e ke librin e vjeter per ali pashen botuar nga vellezerit Qafezezi ne fillim te shekullit te shkuar?

po pys i her se kushedi...

..dylle e dhjame te pikova...

po dot besen s'ta nderrova...

Grava, me ka humbur nje histori e vjeter e ali pashes smiley  smiley  smiley

nuk trishtohem aq per tekstin, sesa per pembledhjet me kenge popullore per aliun qe kish ne appendix, libri ishte mos gaboj i 1905. e kupton apo jo? kam humb edhe te tjera...

po ti shiko ne ato librat e perdorur qe shesin rruges, sa here kalon se kushedi..

Me duhet te nderhyj se me vjen sh per te qeshur (me respekt dhe mirekuptim) me deshperimin naiv smiley qe transmeton mesazhi jot smiley. Me vjen per te qeshur sepse ideja e pare qe me vjen ne mendje (duke kujtuar kohen qe kam harxhuar te ata librashitesit rrugeve): Mos bej kerkesa te tilla ne publik se ata libra perlahen (nga une psh smiley) pa i reklamuar neper blogje smiley, jo me kur i reklamon keshtu. Gjithsesi, po pashe gje, per hir te respektit qe imponon sinqeriteti jot, do te te them smiley.

shif mos e shesin bashke me "Caste defrimi te Ali Pashe Tepelenes" - po ashtu botim i paraclirimit, po ashtu i humbur.

ps. sqaroj qe nuk po shpresoj mos librat e mi te humbur do e nxjerrin koken atje, thjesht nisem prej proverbit "nga ferra vogel del lepri modh".

Ah c'na hape pune mer dreq smiley. Por hallall gjithsesi.

Grava

Te gjith bene me faj Aliun qe i vrau parine e kardhiqit dhe hormoves, por ishte Aliu qe gjith jeten e thirrnin Aliu i Hanko kurves..

Pastaj jo se nuk do i pushtonte dot me arme Aliu ata nje dite, per kete ska asnje pike diskutimi, Aliu nuk la cep, kend e qoshe ne gjith epirin pa shtruar ne dru. Ashtu sic shtine ata ne dore me pabesi te emen Hankon e te motren e Aliut ashtu edhe Aliu me pabesi i shtiu ne dore dhe ashtu sic u sollen ata me ato dy femra ashtu ja dha edhe Aliu drejtesine. Nuk e di nqs e di ate historine e peshores me Aliun. Ai i vinte te gjitha ne peshore.

Une di qe Ali Pasha kur ishte i ri ishte tip qullashi dhe ka jetuar te gjithe rinine e tij nen trysnine e te emes qe kerkonte hakmarrje dhe per kete ne nje fare menyre vinte ne prove burrerine e Aliut si te thuash.
Ne nje fare menyre ky Aliu kasap, mua me duket produkt i krisjeve psikologjike te shkaktuara gjate rinise.

Nuk e di se sa qendron kjo. Keshtu me muhabete kafesh e kam.

Dikush mund te me thote me shume rreth rrethanave qe cuan ne "Aliu i Hanko kurves"?

Perse kurve?

Aliu s'besoj te kete qene qullash pasi u shqua si hajdut i papare qe ne moshe te re. Ka qene shume i ri kur u be kapobande qe grabiste rruget e karvaneve. E ema e Aliut ishte grua burrneshe (thuhet qe Hankua eshte stermbese e skenderbeut) dhe ka bere shume dredhi e shume marifete per te mbajtur pushtetin qe i la i shoqi Veli beu, i ati i Aliut. Aliun filluan e quajten djali i Hanko kurves mbasi te emen ja c'nderuan kardhiqotet e hormovitet. Por pa pike diskutimi qe sensi i tij ekstrem per drejtesi ishte produkt i krisjeve psikologjike .. Mjafton te shohesh menyren se si ai gjykonte duke filluar qe nga dipllomacia e deri tek rastet banale si sherre fshataresh te thjeshte per borxhe, per lope te vjedhura etj etj...

''E ema e Aliut ishte grua burrneshe (thuhet qe Hankua eshte stermbese e skenderbeut) ''

Ku i gjen keto llafe aman. mire qe s'thua qe ka qene stermbesa e Aleksandrit te Madh ose Pirros se Epirit. te kishte patur nene per te qene ai, s'do ishte egersire. coi uje vetem ne mullirin e grekerve. mendje djallezore vec per shenjtanlleqe.

Po pra dhe kto krisjet psikologjike te rinise e ndoqen nga pas . Qe thu ti, si shperblim per femrat e mira, Aliu dilte ne krye te kodres dhe hidhte gurin sa i hante krahu teposhte. E gjitha  toka , deri ne kufirin ku binte guri, behej prone e   zonjes. Dhe mburren tani , kemi tapi qe nga koha e Aliutsmiley

 

smiley Shume faleminderti Brad dhe spiritus.

Ora, shume interesante. Dmth. Aliu paska qene garip qe i vogel.

Nje pyetje tjeter te lutem, pse e shnderuan nenen e Aliut keta kardhiqotet dhe hormovitet? Ceshtje qefi apo ceshtje inati?

Meqe ra fjala... "kardhiqote" dhe "hormovite" - un nome, un programma!!! smiley

Po Hankua ishte e ve more dhe natyra nuk mund te shtypet kaq kollaj sa mendoni ju. smiley

Plus qe Hankua, pasi i beri pucin xhaxhait te Aliut (kur ky ishte ende nje hajdut i vogel i berrave ) mori frenat ne dore dhe krijoi dhe hasmerira me ato makinacionet qe dine te bejne vetem grate qe dine ta dredhin.

Shiko Aliun e Sabriut. 

Ok, dmth ti i qendron teorise time qe e ema e Aliut lindi nje njeri dhe krijoi nje moster?!

Dhe se c'kam dhe nje dyshim qe fal te emes ky Aliu ishte edhe pak gay! Eshte e vertete qe pati nje flirt me Bajronin?!

Bajroni cun i bukur ishte dhe sic ka kenduar dhe vete :Aliu me mbante afer, me priste ne cdo ore te nates thote, me majlt e bajame kupton ti . Po sa per Ali Asllanin duhet me pyet kta te ambasades pink, po e kane fut si anetar nderi te shoqates, duhet me i besu.Kshu e do evropi smiley 

Edhe ky Blushi sikur e hudh pak llafin dhe e cmitizon pak Ali Pashane. Por VaSILIQIA E BUKUR, i rri si mjergulle bardhe ke koka dhe ky eshte fakt qe duket. Se ca ka mbet brenda, s`dime gje.

Thuhet se Bajroni ishte alla soj.i punonte palla ne te dy krahet prandaj dhe i ra ne koke per shqiptaret.Ne angli e akuzuan se fleti me gjysem motren e tij ai ia mbathi para se ta tridhnin .Erdhi ne shqiperi dhe ra ne ustallare prandaj shkruajti dhe ato vargjet e ndjera lol.

"""Thuhet se Bajroni ishte alla soj.i punonte palla ne te dy krahet prandaj dhe i ra ne koke per shqiptaret."""

Alba, nuk kuptova kete lidhjen logjike midis "palles ambivalente te Bajronit" dhe "prandaj i ra ne koke per shqiptaret"... Une di qe Bajroni nuk vizitoi vetem Shqiperine, por edhe Greqine, etj... Mund te shpjegohesh me qarte te lutem? smiley

Thuhej qe Bajroni ishte bisexual.pallat e lara me ar te shqiptareve i bene pershtypje dhe gojet e liga thone se ai u kilikos me ta. me te thena eshte se asnje s'ia ka mbajt kandilin ketu e 200 vjet me pare.

ah keta shqiptaret e paskan patur fajin moj Alba. u sa kam qeshur. ustallare te medhenj paskan qene. po sikur shkruante edhe per femrat me te bukur ne bote qe kishte pare ne shqiperi, andej nga Leskoviku me duket. apo edhe femrat ishin ustallesha. Ora na e beri hankon stermbese te Skenderbeut, ti i bere shqiptaret kampion te gejllekut. u be ky blog estrade e shkuar estrades. smiley

Lira me qafsh se keto jane muhabete te rriturish .Ti nuk duhet te qendrosh zgjuar kaq vone ne nate shkolle.Ndonje cudi e madhe nuk duhet te te duket ty.Kadareja pershkruan guz babane ne vit i mbrapshte qe i kishte rene koke te zinte ndonje nga ato hollandezet leshverdhe.

po mire mi mire se Bajronin e dime qe ashtu ishte. dhe ato pune i ka bere se edhe ne shqiperi ka patur gej. po me vjen per te qeshur me ty qe me vrap dhe t'i nxish shqiptaret edhe atje ku s'ka asnje lajm per nxirje. Kakavia tallet me keto qe thua ti, kurse ti vazhdon me spjegime shpatash e ku di une cfare. po me kadarene c'pate? smiley

une nuk e pata fjalen pe shpatat qe perdoren ne lufte.po shko fli se je per shkolle neser he xhansmiley

Aliu nuk ishte gey Olso. Aliu te shponte ne bithe. smiley

Sherri midis kardhiqotve dhe Hankos kishte filluar qe me Veliun, burrin e Hankos..ceshtje tokash e borxhi. Kardhiqasit etj ish armiq te Veliut u terbuan qe me vdekjen e Veliut nuk arrinin te shtinin dot ne dore pronat dhe pasurine pasi Hankua ishte akoma me e zonja se edhe i shoqi. Per ta shtene ne dore ata e turperuan Hankon dhe i perhapen namin e keq si grua kurve.. a e perdhunuan me te vertete apo jo kete s'e di nejri, por Hankoja kete i ka thene te birit, dhe i biri Aliu per kete eshte hakmarr.

Shume, shume interesante Ora. Dhe akoma me interesant eshte ballafaqimi i asaj qe shkruan ti me ate qe shkruan spiritus.

Dmth. kemi nje figure historike si Aliu, kemi edhe disa elemente te caktuar, te cilet interpretohen sipas simpative le te themi. Une uroj qe ajo cfare pohon ti te kete me te vertete nje baze te forte pasi figura e Aliut eshte goxha e paragjykuar negativisht dhe une kam pershtypjen se per kete kane ndikuar shume fqinjet tane jugor.

Ne jemi vetem vezhgues te historise dhe si vezhgues patjeter qe do flasime dhe ne baze te simpative. Argumentat pastaj le ti peshoje sejcili si te doj vet. Ceshtje deshirash eshte.. Aliu ishte nje sundimtar i dhunshem pasi keshtu pershkruhet nga te gjith autoret e kohes. Por pyetja eshte a ishte i drejte apo jo. Po te shohesh nga historia dhe nga gojedhenat ai ishte i pameshirshmem me ata qe mendonte se ishin fajtor dhe dredharak e i pabese me ata qe i konsideronte te ishin te tille. Perndryshe nuk ka se si te shpjegohet respekti qe i treguan Suljotet deri ne vdekje megjithese jua beri Sulin shkrumb e hi, i turperoi komplet, e si do shpjegohet qe burra shume te rendesishem te kohes i mbeten besnik der ne vdekje..

Sami Frasheri ka tjeter version per Hankushen

 

Në mes bejlerëve të kasabasë së Kardhiqit, e cila i takonte Gjirokastrës dhe familjes së Ali Pashës prej kohësh kishte hasmëri. Meqë kardhiqasit për Hankon, nënën e Aliut dhe për motrën e saj, Shaensanë, kishin hetuar disa sjellje jo të mira dhe prishje të moralit. Hankoja, kur ishte duke vdekur, e kapi Aliun për jake dhe e këshilloi (e porositi) që të hakmerret ndaj kardhiqasve.

Pra ishte kurve jo se e perdhunun kardhiqotet. Kardhiqotet vetem sa e kishin zbulu

Pjeter, nje pyetje, c'na plasi trapi ne cfare zakonesh ka pas mirdita? mirdita eshte nje pike ne oqean, mirditoret mund te jene nga Islanda ose nga Mongolia, cfare vlere ka qe mirditoret e falnin gjakun kollaj?

Sigurisht që ka vlerë, tashi s'do bëjmë leksione për kto punë, përderisa polikanët e pordhacë të tjerë intelektualucë post 90 flasin përditë për vlerat që s'janë, nga do i importojmë ato? Nga Suedia smiley

burp, me romantike eshte historia e mretneshes se anglise qe i hypi qejfi per filipin qe kur ishte 13 vjec.

ne pyetje, mbreteresha u shkep kur ishte e vogel apo jo?

s'i kam majt qiriun, po besoj do e ket Godo nai dokument historik...

In this state of things, to rise like Ali Pacha, from an humble station in society, to a power far greater than that of several crowned heads of Europe; and to acquire and maintain this power by a series of successful enterprises for more than sixty years, without any particularly favorable external circumstances, and by the sole energy of character and fertility of personal resources, argue a truly great man. That the crimes of barbarous society,—cruelty, assassination, oppression in all its forms, and jealous despotic interference with individual rights must be numbered among his resources, is true. But we firmly believe, that the cruelties of Ali Pacha have been much exaggerated; that tales have been positively related of him, which, if they cannot be proved false, are such as could not be proved true, nor even rendered probable by any evidence; and that finally, Ali Pacha lived among those, who could probably be ruled in no better way.

In the year 1819, the road leading from the sea coast of Albania opposite to Corfu up to Yanina, was perfectly safe for unarmed travellers, by day or by night. Ten years before, that road was made wholly impassable, by the robbers who infested it, and according to the remark of Ali Pacha himself, he could not have traversed it with all his armies. No one can suppose, that to reduce tribes of warrior shepherds, men, who feed their flocks and pasture their herds, with daggers in their belts and guns over their shoulders, from a perfectly lawless state to one of perfect submission to government, and to do this in the space of a few years, is the achievement of a mild and paternal government. It was not to be brought about by distributing tracts, promulgating codes of law, or introducing the trial by jury. The evil required such a violent remedy, as can only be found in other different but violent evils. Without intending to disguise one of the dark shades of Ali’s character, we only express the opinion, that the vices of his religion, of his race, of his country, and in a word of the whole state of society in which he lived, may account for some portion of what is usually charged upon him, as personal crimes.

http://letersi.com/panjohur/life_of_ali_...

wee se mu kujtu,vete Edvin Kristaqi asht deklaru mirditor ke fevzo,ne at intervisten jasht politikes,ku flet per jeten e vet (te njejten nterviste u ka ba S. B-se,F .N-se)

Sa asht pa u myll censusi nxitoni te korigjoni te dhanat smiley

Për të komentuar tek Peshku pa ujë, ju duhet të identifikoheni ose të regjistroheni (regjistrimi është falas).